https://wikijoo.ir/index.php?action=history&feed=atom&title=%D8%B9%D9%86%D8%B5%D8%B1%DB%8C_%D8%A8%D9%84%D8%AE%DB%8C%D8%8C_%D8%AD%D8%B3%D9%86_%D8%A8%D9%86_%D8%A7%D8%AD%D9%85%D8%AF_%28_%D9%80%DB%B4%DB%B3%DB%B1%D9%82%29 عنصری بلخی، حسن بن احمد ( ـ۴۳۱ق) - تاریخچهٔ نسخه‌ها 2026-06-26T04:00:22Z تاریخچهٔ نسخه‌ها برای این صفحه در ویکی MediaWiki 1.41.0 https://wikijoo.ir/index.php?title=%D8%B9%D9%86%D8%B5%D8%B1%DB%8C_%D8%A8%D9%84%D8%AE%DB%8C%D8%8C_%D8%AD%D8%B3%D9%86_%D8%A8%D9%86_%D8%A7%D8%AD%D9%85%D8%AF_(_%D9%80%DB%B4%DB%B3%DB%B1%D9%82)&diff=2010286660&oldid=prev Reza rouzbahani در ‏۲۲ دسامبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۵:۱۴ 2025-12-22T15:14:23Z <p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۲۲ دسامبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۵:۱۴</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">خط ۱:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>عُنصُری بلخی، حسن بن احمد (  <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ـ۴۳۱ق</del>)&lt;br&gt;</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>عُنصُری بلخی، حسن بن احمد (<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">350 </ins> <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">- ۴۳۱ق</ins>)&lt;br&gt;</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">&lt;p&gt;</del>شاعر ایرانی. گویا در خانواده‌ای بازرگان برآمد. از اشعارش برمی‌آید که <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">در </del>علوم رایج روزگارش دست داشته است. نخست به دستگاه امیرنصر، برادر کهتر محمود غزنوی، راه یافت؛ سپس با میانجیگری نصر به دربار محمود پیوست. و با مدیحه‌گویی سرآمد شاعران دربار و ملقب به ملک‌الشعرا شد. در سفرهای جنگی همراه سلطان محمود بود و برخی قصایدش نیز در وصف همین جنگ‌ها و فتوحات است. پس از محمود در خدمت پسرش، مسعود، نیز بوده است. عنصری از برجسته‌ترین قصیده‌سرایان ایران است و به سبک خراسانی شعر می‌گفت، اما قصایدی که از وی به‌جا مانده همه در مدح است. سه مثنوی ''شادبهر و عین‌الحیات''، ''خنگ‌بت و سرخ‌بت'' و ''وامق و عذرا'' را به او منسوب کرده‌اند، که تنها از این آخری ابیاتی در برخی فرهنگ‌ها، مانند لغت ''فرس'' اسدی و کتاب‌هایی مانند'' المعجم فی معاییر اشعار عجم'' آمده است. شمار ابیات عنصری را کمابیش ۳۰هزار بیت نوشته‌اند، که کمی بیش از ۲هزار بیت آن در‌دست است. دیوان عنصری بلخی به کوشش محمود دبیرسیاقی به‌چاپ رسیده است (۱۳۴۲ش).<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">&lt;/p&gt;</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>شاعر ایرانی. گویا در خانواده‌ای بازرگان <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">در بلخ </ins>برآمد. از اشعارش برمی‌آید که <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بر </ins>علوم رایج روزگارش دست داشته است. نخست به دستگاه امیرنصر، برادر کهتر محمود غزنوی، راه یافت؛ سپس با میانجیگری نصر به دربار محمود پیوست. و با مدیحه‌گویی سرآمد شاعران دربار و ملقب به ملک‌الشعرا شد. در سفرهای جنگی همراه سلطان محمود بود و برخی قصایدش نیز در وصف همین جنگ‌ها و فتوحات است. پس از محمود در خدمت پسرش، مسعود، نیز بوده است. عنصری از برجسته‌ترین قصیده‌سرایان ایران است و به سبک خراسانی شعر می‌گفت، اما قصایدی که از وی به‌جا مانده همه در مدح است. سه مثنوی ''شادبهر و عین‌الحیات''، ''خنگ‌بت و سرخ‌بت'' و ''وامق و عذرا'' را به او منسوب کرده‌اند، که تنها از این آخری ابیاتی در برخی فرهنگ‌ها، مانند لغت ''فرس'' اسدی و کتاب‌هایی مانند'' المعجم فی معاییر اشعار عجم'' آمده است. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">پس از درگذشت در زادگاهش به خاک سپرده شد.</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&lt;br&gt;&lt;!--31124700--&gt;</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>شمار ابیات عنصری را کمابیش ۳۰هزار بیت نوشته‌اند، که کمی بیش از ۲هزار بیت آن در‌دست است. دیوان عنصری بلخی به کوشش محمود دبیرسیاقی به‌چاپ رسیده است (۱۳۴۲ش).</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''نمونۀ شعر''' (ابیات ابتدایی قصیدۀ معروف عنصری در مدح سلطان محمود)</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">باد نورزی همی در بوستان بتگر شود</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تا ز صُنعش هر درختی لُعبتی دیگر شود</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">باغ همچون کلبۀ بزّاز پر دیبا شود</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">باد همچون طلبۀ عطار پر عنبر شود</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سونِش سیم سپید از باغ بردارد همی</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">باز همچون عارض خوبان زمین اخضر شود</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">روی بند هر زمینی حُلّۀ چینی شود</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">گوشوار هر درختی رشتۀ گوهر شود</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">چون حجابی لُعبتان خورشید را بینی ز ناز</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">گه برون آید ز میغ و گه به میغ اندر شود....</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">----</ins>&lt;br&gt;&lt;!--31124700--&gt;</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:ادبیات فارسی]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:ادبیات فارسی]]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:ادبیات قدیم – اشخاص]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:ادبیات قدیم – اشخاص]]</div></td></tr> </table> Reza rouzbahani https://wikijoo.ir/index.php?title=%D8%B9%D9%86%D8%B5%D8%B1%DB%8C_%D8%A8%D9%84%D8%AE%DB%8C%D8%8C_%D8%AD%D8%B3%D9%86_%D8%A8%D9%86_%D8%A7%D8%AD%D9%85%D8%AF_(_%D9%80%DB%B4%DB%B3%DB%B1%D9%82)&diff=1177430&oldid=prev DaneshGostar: جایگزینی متن - '00-->\' به '00-->' 2019-07-24T05:23:50Z <p>جایگزینی متن - &#039;00--&gt;\&#039; به &#039;00--&gt;&#039;</p> <p><b>صفحهٔ تازه</b></p><div><br /> عُنصُری بلخی، حسن بن احمد ( ـ۴۳۱ق)&lt;br&gt;<br /> &lt;p&gt;شاعر ایرانی. گویا در خانواده‌ای بازرگان برآمد. از اشعارش برمی‌آید که در علوم رایج روزگارش دست داشته است. نخست به دستگاه امیرنصر، برادر کهتر محمود غزنوی، راه یافت؛ سپس با میانجیگری نصر به دربار محمود پیوست. و با مدیحه‌گویی سرآمد شاعران دربار و ملقب به ملک‌الشعرا شد. در سفرهای جنگی همراه سلطان محمود بود و برخی قصایدش نیز در وصف همین جنگ‌ها و فتوحات است. پس از محمود در خدمت پسرش، مسعود، نیز بوده است. عنصری از برجسته‌ترین قصیده‌سرایان ایران است و به سبک خراسانی شعر می‌گفت، اما قصایدی که از وی به‌جا مانده همه در مدح است. سه مثنوی &#039;&#039;شادبهر و عین‌الحیات&#039;&#039;، &#039;&#039;خنگ‌بت و سرخ‌بت&#039;&#039; و &#039;&#039;وامق و عذرا&#039;&#039; را به او منسوب کرده‌اند، که تنها از این آخری ابیاتی در برخی فرهنگ‌ها، مانند لغت &#039;&#039;فرس&#039;&#039; اسدی و کتاب‌هایی مانند&#039;&#039; المعجم فی معاییر اشعار عجم&#039;&#039; آمده است. شمار ابیات عنصری را کمابیش ۳۰هزار بیت نوشته‌اند، که کمی بیش از ۲هزار بیت آن در‌دست است. دیوان عنصری بلخی به کوشش محمود دبیرسیاقی به‌چاپ رسیده است (۱۳۴۲ش).&lt;/p&gt;<br /> &lt;br&gt;&lt;!--31124700--&gt;<br /> [[رده:ادبیات فارسی]]<br /> [[رده:ادبیات قدیم – اشخاص]]</div> DaneshGostar