Nazanin در ‏۲۴ ژوئیهٔ ۲۰۱۹، ساعت ۰۵:۲۳

2019-07-24T05:23:50Z

صفحهٔ تازه

وایْکینْگ‌ها (Viking)

[[File:40052600-1.jpg|thumb|تصويري از يک وايکينگ]][[File:40052600.jpg|thumb|تصويري از يک وايکينگ]]

ساکنان اسکاندیناوی از ۸۰۰ تا ۱۱۰۰م که با وجود روابط تجاری با بخش اعظم اروپا بر آن تاختند و عموماً در آن‌جا ساکن شدند. آنان سوار بر کشتی‌های باریک و دراز و کم‌ارتفاع خود، که قدرت مانور زیادی داشتند، با پیمودن رودها تا اعماق خشکی‌ها پیش می‌رفتند و سرزمین‌ها را درپی تصاحب طلا و زمین غارت می‌کردند؛ قومی پرتکاپو بودند، چه در مقام مهاجر، که از شمال افریقا تا قلب روسیه کوچ‌نشین ساختند و چه در مقام بازرگان، که عمدۀ مراکز تجاری‌شان عبارت بودند از بیرکا<ref>Birka</ref> (نزدیک استکهلم) و هِدِبی<ref>Hedeby
</ref> (نزدیک اشلسویگ<ref>Schleswig
</ref>). وایکینگ‌ها دارای ادبیاتی غنی و سرشار از حماسه‌ها و کتیبه‌های رونی<ref>runic</ref> (الفبای قدیم اسکاندیناوی) بودند و نظام حکومتی‌شان نظامی سازمان‌یافته و مبتنی بر شورا (تینگ)<ref> thing</ref> بود. شاهان و بزرگانشان را به همراه کشتی‌ها و دارایی‌های آنان به خاک می‌سپردند. در فرانسه نورماندی<ref> Normandy </ref> به آنان واگذار شد. در زمان حکومت اسوئین اول<ref>Sweyn I</ref>، انگلستان را (که در آن‌جا به آن‌ها «دانمارکی<ref> Danes</ref>» می‌گفتند) در ۱۰۱۳م فتح کردند و پسر وی، کانوت<ref> Canute</ref>، علاوه بر دانمارک و نروژ بر انگلستان نیز سلطنت می‌کرد. در مشرق نخستین ایالت روسیه را ایجاد کرده نووگورود<ref> Novgorod </ref> را بنیان نهادند. در جنوب به امپراتوری بیزانس<ref>Byzantine Empire </ref> رسیدند و از جانب غرب تا ایرلند و ایسلند را با کشتی پیمودند. اریکِ سرخ<ref>Eric the Red</ref> گرینلند را کشف کرد و پسرش، لیِف اریکسون<ref> Leif Ericsson </ref>، امریکای شمالی را که آن را «وینلند<ref>Vinland </ref>» نامید. در ۱۰۶۶م برای دومین‌بار بر انگلستان ظفر یافتند و در آن‌جا «نورمان<ref>Norman </ref>» نامیده شدند. دلایل گسترش ناگهانی حوزۀ عمل مردم اسکاندیناوی، مانند منشأ کلمۀ «وایکینگ»، محل اختلاف است، هرچند تأثیر عواملی نظیر رشد بیش ‌از حد جمعیت آنان، ضعف کشورهای همسایه و شرایط مطلوب تجاری را نمی‌توان نادیده گرفت. گرچه بسیاری از اهالی اسکاندیناوی در این دوره در امر تجارت و تاخت‌وتاز فعال بودند، موفقیت وایکینگ‌ها مرهون برتری کشتی‌هایشان و مهارتشان در دریانوردی بود. نمونه‌هایی از کشتی وایکینگ‌ها در اوسلو<ref>Oslo </ref> و راسکیلده<ref>Roskilde</ref> دانمارک نگهداری می‌شوند. وایکینگ‌ها هرچند عموماً به دریازنی شهره‌اند، در سازماندهی نهادهای سیاسی نیز تبحر داشتند. آنان دارای نظام قانونی و تشکیلات اجتماعی مستحکم و فرهنگ شاعرانه غنی بودند و رفته‌رفته که یکجانشینی پیشه کردند بسیاری از رسوم مناطق محل سکونتشان را پذیرفتند، که نمونۀ آن گرویدن به مسیحیت و متعاقباً ترویج آن در اسکاندیناوی است. سرآغاز تهاجمات وایکینگ‌ها به جزایر بریتانیا غارت دیر لیندیسفارن<ref> Lindisfarne </ref> در ۷۹۳م بود. دیری نپایید که وایکینگ‌ها بر جزایر اورکنی<ref>Orkneys </ref>، شتلند<ref>Shetlands</ref>، هبریدز<ref> Hebrides </ref> و بخش‌هایی از شمال و غرب اسکاتلند و بخش‌هایی از ایرلند تسلط یافتند؛ پیشروی‌شان در انگلستان روزافزون بود و اختیار بخش اعظم ممالک آنگلوساکسونی<ref>Anglo-Saxon</ref> را به‌دست گرفتند و آن نواحی را دینلاو<ref> Danelaw</ref> نامیدند. اما ایالت وسکس<ref> Wessex</ref> به زعامت آلفرد کبیر<ref> Alfred the Great </ref> به‌شدت مقاومت کرد و در ۸۹۹م پیروز شد. ضرورت مقاومت سازمان‌یافته به رشد نظام فئودالیته<ref>feudal system</ref> شتاب بخشید. در قرن ۱۰م ساکنان اسکاندیناویایی انگلستان براثر جنگ داخلیِ اسکاندیناوی ضعیف شدند، اما در اواخر این قرن تهاجم وایکینگ‌های دانمارک شدت یافت و اسوئین اول و کانوت به انگلستان حمله و آن را اشغال کردند. آنان در برخی از نقاط انگلستان، مثل یورک<ref> York </ref>، ماندگار شدند و تأثیر فراوانی بر تحول زبان انگلیسی گذاشتند. در ایرلند، وایکینگ‌ها شهرهایی بنا کردند، چون دوبلین<ref>Dublin </ref> (۸۴۱م)، کورک<ref>Cork</ref> و لیمِریک<ref> Limerick</ref>، اما به‌سبب شکست در نبرد کلانتارف<ref> Clontarf </ref> در ۱۰۱۴م اقداماتشان ناتمام ماند. امپراتوری کارولنژیان<ref>Carolingian</ref> در دورۀ حاکمیت شارلمانی<ref> Charlemagne</ref> و جانشینش، لوئی پرهیزگار<ref> Louis the Pious</ref>، در برابر وایکینگ‌ها مقتدرانه ایستاد، اما پس از مرگ لوئی در ۸۴۰م آنان پیاپی بر نواحی اطراف سن<ref> Seine</ref> و لوآر<ref> Loire</ref> تاختند و در ۸۴۵ پاریس را تاراج کردند. ولی در آن‌جا نیز مانند انگلستان حاضر شدند در ازای دینگلد<ref> Danegeld </ref> یا دریافت خراج از حمله به شهرها و مناطق دست بردارند. در ۹۱۲م حاکم وقت فرانسه زمین‌هایی را به رولو<ref>Rollo</ref>، سرکردۀ وایکینگ‌ها، بخشید که بعدها به دوک‌نشین نورماندی تبدیل شد. در اسپانیا و مدیترانه، وایکینگ‌ها با مقاومت قاطع مسلمانان مواجه شدند و درنتیجه فقط چند حملۀ پراکنده انجام دادند. وایکینگ‌ها قبل از پایان قرن ۹م در جزایر فِرو<ref> Faeroes</ref> و ایسلند ساکن شده بودند. اریکِ سرخ حدود ۹۸۶م قومش را در گرینلند سکنا داد و پسرش، لیِف اریکسون، در ۱۰۰۰م «وینلند» را در امریکای شمالی (احتمالاً مطابق نیوفندلند<ref> Newfoundland </ref> کنونی) کشف کرد، هرچند ظاهراً مهاجرنشین‌های وایکینگ ایجادشده در آن‌جا چندان دوام نیاوردند. در شرق، وایکینگ‌ها که در آن‌جا به «روس<ref>Rus </ref>» معروف بودند با پیمودن رودهای دنیپر<ref>Dniepper </ref> و ولگا<ref>Volga </ref> به سمت جنوب به دادوستد پرداختند و در نووگورود و کیِف<ref>Kiev </ref> مراکز تجاری ایجاد کردند؛ در کیِف سلسله‌ای نیز بنا نهادند. وایکینگ‌ها در یگان پاسداران امپراتوری بیزانس نیز خدمت می‌کردند و در آن‌جا به وارانگیان<ref>Varangian </ref> معروف بودند. مثلا در ۸۶۲م برای رفع اختلاف سران قبایل اسلاو<ref>Slav</ref> در روسیه، وارانگیان‌های سوئدی را فراخواندند.

 

----

[[Category:تاریخ جهان]] [[Category:سایر کشورها و حکومت های اروپایی]] [[Category:مردم شناسی]] [[Category:اقوام، نژادها و طوایف]]

وایکینگ ها - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Nazanin در ‏۲۴ ژوئیهٔ ۲۰۱۹، ساعت ۰۵:۲۳