https://wikijoo.ir/index.php?action=history&feed=atom&title=%DA%AF%D9%86%D8%AC%D9%87 2026-05-20T05:22:41Z تاریخچهٔ نسخه‌ها برای این صفحه در ویکی MediaWiki 1.41.0 https://wikijoo.ir/index.php?title=%DA%AF%D9%86%D8%AC%D9%87&diff=1289414&oldid=prev 2019-07-24T05:23:50Z

<p></p> <p><b>صفحهٔ تازه</b></p><div><br /> گَنْجه<br /> <br /> {{جعبه اطلاعات شهرهای آسیا<br /> |نام فارسی =گنجه<br /> |نام لاتین =<br /> |نام های دیگر=<br /> |نام پیشین=<br /> |کشور=آذربایجان<br /> |ایالت=<br /> |شهرستان=<br /> |بخش=<br /> |شهرها و آبادی های مهم=<br /> |موقعیت=غرب جمهوری آذربایجان بر رود گنجه<br /> |جمعیت=۳۰۳هزار نفر (۲۰۰۳)<br /> |تولیدات و صنایع مهم=صنایع نساجی و غذایی و معادن مس و منگنز<br /> |بناهای مهم=<br /> }}<br /> <br /> شهری بزرگ و تاریخی در غرب جمهوری آذربایجان بر رود گنجه، از ریزابه‌های رود کورا&lt;ref&gt;Kura River<br /> <br /> &lt;/ref&gt;. دومین شهر بزرگ این کشور و دارای صنایع نساجی و غذایی و معادن مهمی نظیر مس و منگنز است. زادگاه نظامی گنجوی، شاعر بزرگ ایرانی، مهستی گنجوی و چند شاعر و ادیب فارسی‌گوی دیگر است. نام این شهر در ۲۰۰ سال اخیر چند بار تغییر کرده است. بعضی اخبار حاکی از آن است که شهر گنجه در قرون ۵ـ۶م ساخته شده و اخبار دیگری حکایت از آن دارند که این شهر در ۲۴۵ق/۸۵۹م به‌دست محمد بن خالد بن یزید بن مزید شیبانی، حاکم موروثی شروان و دربند، ساخته شده است. گنجه در طول قرن ۴ق از شهرهای کوچک و آباد بود. در ۳۶۰ق، به تصرف علی لشکری بن محمد بن شداد درآمد و پایتخت شدادیان شد. ابوالاسوار شاوور بن فضل، امیر گنجه، در ۴۶۶ق به اطاعت طغرل سلجوقی درآمد. گنجه در ۴۸۶ق تیول محمد بن ملکشاه شد. این شهر در ۵۳۳ق ویران و دوباره به‌دست قراسنقر، امیر آذربایجان و اران، ساخته شد. در ۶۲۲ق به تصرف قوای سلطان جلال‌الدین خوارزمشاه درآمد. مردم گنجه پس از چندی بر او شوریدند و شهر را به‌دست گرفتند، اما سلطان جلال‌الدین دوباره شهر را تصرف کرد. مغولان در ۶۲۷ق شهر را به آتش کشیدند و آن را نابود کردند. گرجیان پس از انتشار خبر مرگ تیمور لنگ به گنجه حمله و آن را غارت کردند. این شهر تا دوران صفویه در قلمرو شروانشاهان قرار داشت و از آغاز سلطنت شاه‌اسماعیل اول به دولت ایران پیوست و از نخستین سال‌های سلطنت شاه‌طهماسب اول تحت حکومت شاهوردی خان زیاد اوغلی، پسر امت بیگ زیاد اوغلی قاجار گنجه‌ای، قرار گرفت و به‌صورت موروثی در خانواده او باقی ماند. گنجه در سال‌های سلطنت شاه محمد خدابنده تا سال‌های اول سلطنت شاه‌عباس و همچنین پس از سقوط دولت صفوی به اشغال دولت عثمانی درآمد، اما شاه‌عباس و نادر آن را دوباره به تصرف ایران درآوردند. حکومت موروثی گنجه، پس از قتل نادرشاه به‌صورت خانات گنجه درآمد و تا ۱۲۱۸ق دوام آورد. در این سال جواد‌خان زیاد اوغلی، آخرین حاکم موروثی گنجه، در جنگ با ارتش روسیه کشته شد و شهر به تصرف روس‌ها در آمد و بر‌طبق قرارداد گلستان ۱۲۸۸ق/۱۸۱۳ به دولت روسیه واگذار و نام آن به یِلیزاوِتْپول تبدیل شد. پس از تشکیل دولت شوروی و جمهوری آذربایجان نام این شهر در ۱۹۲۴ دوباره به گنجه تغییر کرد و در ۱۹۳۵ به یاد کیروف، از رهبران حزب کمونیست شوروی که به‌دست یکی از مخالفان خود کشته شده بود، کیروف‌آباد نام گرفت و در سال‌های اخیر دوباره نام سابق خود را بازیافت. جمعیت آن ۳۰۳هزار نفر است (۲۰۰۳).<br /> <br /> &amp;nbsp;<br /> <br /> ----<br /> <br /> [[Category:تاریخ جهان]] [[Category:اسپانیا و اندلس]] [[Category:جغرافیای آسیا]] [[Category:جغرافیای انسانی سایر کشورهای آسیایی]]</div>

Nazanin