منارجنبان: تفاوت میان نسخهها
Mohammadi3 (بحث | مشارکتها) بدون خلاصۀ ویرایش |
Mohammadi3 (بحث | مشارکتها) بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| (یک نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
منارجنبان | منارجنبان | ||
از بناهای شناختهشده تاریخی این شهر است که در غرب اصفهان، در محدوده کارلادانِ قدیم و در مسیر اصفهان به نجفآباد قرار دارد. این مجموعه از یک ایوان آرامگاهی و دو مناره تشکیل شده و به سبب انتقال لرزش از یک مناره به مناره دیگر، در شمار مشهورترین بناهای متحرک معماری ایران شناخته میشود. | |||
از بناهای شناختهشده تاریخی این شهر است که در غرب [[اصفهان، شهر|اصفهان]]، در محدوده کارلادانِ قدیم و در مسیر اصفهان به [[نجف آباد، شهر|نجفآباد]] قرار دارد. این مجموعه از یک ایوان آرامگاهی و دو مناره تشکیل شده و به سبب انتقال لرزش از یک مناره به مناره دیگر، در شمار مشهورترین بناهای متحرک معماری ایران شناخته میشود. | |||
خش اصلی بنا بر آرامگاه عمو عبدالله کارلادانی، از پارسایان سده 8ق، ساخته شده است. سنگقبر موجود در ایوان، تاریخ درگذشت او را ذیالحجه سال ۷۱۶ق ثبت کرده و از اینرو، هسته آرامگاهی مجموعه به اواخر دوره [[ایلخانان|ایلخانی]] تعلق دارد. ایوان مقبره از نمونههای تکایوانی معماری آن دوره است؛ بااینحال، ویژگیهای کالبدی منارهها نشان میدهد که آنها در دورهای پس از ساخت ایوان، احتمالاً در اواخر عصر [[صفویه|صفوی]]، به دو سوی بنا افزوده شدهاند. | |||
ایوان بنا فضایی مستطیلشکل با حدود ۹ متر عرض و ۱۰ متر ارتفاع است و مزار عمو عبدالله در انتهای آن قرار دارد. دو مناره باریک در دو سوی ایوان ساخته شدهاند و ارتفاع هر یک از سطح بام ایوان حدود ۷٫۵ متر است؛ ازاینرو بلندی کلی هر مناره از سطح زمین به حدود ۱۷ متر میرسد. راه دسترسی به بام و درون منارهها از طریق پلکانهای مارپیچ فراهم میشود. نمای بنا با آجرکاری و کاشیهای لاجوردی و فیروزهای، از جمله نقوش ستارهای و چندضلعی، تزیین شده است. | ایوان بنا فضایی مستطیلشکل با حدود ۹ متر عرض و ۱۰ متر ارتفاع است و مزار عمو عبدالله در انتهای آن قرار دارد. دو مناره باریک در دو سوی ایوان ساخته شدهاند و ارتفاع هر یک از سطح بام ایوان حدود ۷٫۵ متر است؛ ازاینرو بلندی کلی هر مناره از سطح زمین به حدود ۱۷ متر میرسد. راه دسترسی به بام و درون منارهها از طریق پلکانهای مارپیچ فراهم میشود. نمای بنا با آجرکاری و کاشیهای لاجوردی و فیروزهای، از جمله نقوش ستارهای و چندضلعی، تزیین شده است. | ||
شهرت اصلی منارجنبان به پدیده ارتعاش متقابل منارهها بازمیگردد. با واردکردن نیرویی محدود به یکی از منارهها، ارتعاش از طریق پیوند سازهای میان منارهها، ایوان و اجزای بنا منتقل میشود و مناره دیگر و تا اندازهای بدنه ایوان را نیز به نوسان درمیآورد. این پدیده را باید حاصل ویژگیهای دینامیکی سازه، هماهنگی نسبی در جرم و ابعاد منارهها و انتقال ارتعاش در مجموعه دانست، نه پدیدهای خارقالعاده. سبکی و باریکی منارهها و نیز عناصر چوبی بهکاررفته در بخشهایی از ساختار آنها، در محسوسشدن حرکت مؤثر بوده است. | شهرت اصلی منارجنبان به پدیده ارتعاش متقابل منارهها بازمیگردد. با واردکردن نیرویی محدود به یکی از منارهها، ارتعاش از طریق پیوند سازهای میان منارهها، ایوان و اجزای بنا منتقل میشود و مناره دیگر و تا اندازهای بدنه ایوان را نیز به نوسان درمیآورد. این پدیده را باید حاصل ویژگیهای دینامیکی سازه، هماهنگی نسبی در جرم و ابعاد منارهها و انتقال ارتعاش در مجموعه دانست، نه پدیدهای خارقالعاده. سبکی و باریکی منارهها و نیز عناصر چوبی بهکاررفته در بخشهایی از ساختار آنها، در محسوسشدن حرکت مؤثر بوده است. | ||
منارجنبان اصفهان نمونهای یگانه از نظر اصل پدیده منارههای متحرک نیست؛ نمونههایی از منارههای دارای قابلیت نوسان در خرانق یزد و برخی نواحی دیگر نیز گزارش شده است. بااینحال، انتقال آشکار ارتعاش میان دو مناره و لرزش همزمان بخشهایی از ایوان، این بنا را در میان یادمانهای معماری ایران ممتاز ساخته است. منارجنبان اصفهان در سال ۱۳۲۱ش با شماره ۱۱۰ در فهرست آثار ملی ایران ثبت شده است. نیز | |||
منارجنبان اصفهان نمونهای یگانه از نظر اصل پدیده منارههای متحرک نیست؛ نمونههایی از منارههای دارای قابلیت نوسان در [[خرانق]] [[یزد، شهر|یزد]] و برخی نواحی دیگر نیز گزارش شده است. بااینحال، انتقال آشکار ارتعاش میان دو مناره و لرزش همزمان بخشهایی از ایوان، این بنا را در میان یادمانهای معماری ایران ممتاز ساخته است. منارجنبان اصفهان در سال ۱۳۲۱ش با شماره ۱۱۰ در فهرست آثار ملی ایران ثبت شده است. نیز ← [[عمو عبدالله بن محمد سقلا]] | |||
<br><!--38417000--> | <br><!--38417000--> | ||
[[رده:معماری]] | |||
[[رده:ابنیه سنتی ایران]] | |||
نسخهٔ کنونی تا ۲۶ اوت ۲۰۲۶، ساعت ۰۵:۲۱
منارجنبان
از بناهای شناختهشده تاریخی این شهر است که در غرب اصفهان، در محدوده کارلادانِ قدیم و در مسیر اصفهان به نجفآباد قرار دارد. این مجموعه از یک ایوان آرامگاهی و دو مناره تشکیل شده و به سبب انتقال لرزش از یک مناره به مناره دیگر، در شمار مشهورترین بناهای متحرک معماری ایران شناخته میشود.
خش اصلی بنا بر آرامگاه عمو عبدالله کارلادانی، از پارسایان سده 8ق، ساخته شده است. سنگقبر موجود در ایوان، تاریخ درگذشت او را ذیالحجه سال ۷۱۶ق ثبت کرده و از اینرو، هسته آرامگاهی مجموعه به اواخر دوره ایلخانی تعلق دارد. ایوان مقبره از نمونههای تکایوانی معماری آن دوره است؛ بااینحال، ویژگیهای کالبدی منارهها نشان میدهد که آنها در دورهای پس از ساخت ایوان، احتمالاً در اواخر عصر صفوی، به دو سوی بنا افزوده شدهاند.
ایوان بنا فضایی مستطیلشکل با حدود ۹ متر عرض و ۱۰ متر ارتفاع است و مزار عمو عبدالله در انتهای آن قرار دارد. دو مناره باریک در دو سوی ایوان ساخته شدهاند و ارتفاع هر یک از سطح بام ایوان حدود ۷٫۵ متر است؛ ازاینرو بلندی کلی هر مناره از سطح زمین به حدود ۱۷ متر میرسد. راه دسترسی به بام و درون منارهها از طریق پلکانهای مارپیچ فراهم میشود. نمای بنا با آجرکاری و کاشیهای لاجوردی و فیروزهای، از جمله نقوش ستارهای و چندضلعی، تزیین شده است.
شهرت اصلی منارجنبان به پدیده ارتعاش متقابل منارهها بازمیگردد. با واردکردن نیرویی محدود به یکی از منارهها، ارتعاش از طریق پیوند سازهای میان منارهها، ایوان و اجزای بنا منتقل میشود و مناره دیگر و تا اندازهای بدنه ایوان را نیز به نوسان درمیآورد. این پدیده را باید حاصل ویژگیهای دینامیکی سازه، هماهنگی نسبی در جرم و ابعاد منارهها و انتقال ارتعاش در مجموعه دانست، نه پدیدهای خارقالعاده. سبکی و باریکی منارهها و نیز عناصر چوبی بهکاررفته در بخشهایی از ساختار آنها، در محسوسشدن حرکت مؤثر بوده است.
منارجنبان اصفهان نمونهای یگانه از نظر اصل پدیده منارههای متحرک نیست؛ نمونههایی از منارههای دارای قابلیت نوسان در خرانق یزد و برخی نواحی دیگر نیز گزارش شده است. بااینحال، انتقال آشکار ارتعاش میان دو مناره و لرزش همزمان بخشهایی از ایوان، این بنا را در میان یادمانهای معماری ایران ممتاز ساخته است. منارجنبان اصفهان در سال ۱۳۲۱ش با شماره ۱۱۰ در فهرست آثار ملی ایران ثبت شده است. نیز ← عمو عبدالله بن محمد سقلا