توسکان: تفاوت میان نسخه‌ها

از ویکیجو | دانشنامه آزاد پارسی
بدون خلاصۀ ویرایش
 
بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۱: خط ۱:


توسْکان (Tuscany)<br>
توسْکان (Tuscany)<br>
[[پرونده: 14259800.jpg | بندانگشتی|توسْکان]]<p>(به ایتالیایی: توسکانا<ref>Toscana</ref>؛ به رومی باستان: اتروریا<ref>Etruria </ref>) ناحیه‌ای در شمال مرکزی ایتالیا، بر ساحل غربی، شامل استان‌های ماسا اِ کارارا<ref>Massa e Carrara </ref>، آرتسو<ref>Arezzo </ref>، فلورانس<ref>Florence </ref>، گروستو<ref>Grosseto </ref>، لیوورنو<ref>Livorno </ref>، لوکا<ref>Lucca </ref>، پیزا<ref>Pisa </ref>، پیستویا<ref>Pistoia </ref>، و سینا<ref>Siena</ref>. ۲۳هزار کیلومتر مربع مساحت و ۳,۵۲۸,۷۰۰ نفر جمعیت دارد (۱۹۹۲). مرکز آن فلورانس است. شهرهای بزرگ آن عبارت‌اند از پیزا، لیوورنو، و سینا. این ناحیۀ عمدتاً کشاورزی، تولیدکنندۀ غلات، شراب، زیتون، و توتون و مرکز استخراج لیگنیت، آهن، و مرمر است. لهجۀ توسکان، معیار زبان ایتالیایی است. توسکان از حدود ۵۰۰پ‌م مسکن اتروسک‌ها<ref>Etruscans</ref> بود. در قرون وسطا به کشورهای کوچکی تقسیم شده بود که در قرون ۱۵ تا ۱۶ تحت حکومت فلورانس متحد شدند و در ۱۸۶۱ بخشی از ایتالیای متحد را تشکیل دادند. این ناحیه در شمال کوه‌های آپنن<ref>Apennines</ref> واقع شده است، اما جلگۀ کم‌ارتفاع‌تر آرنو<ref>Arno</ref> و مانداب<ref>marshland </ref> احیاشدۀ مارما<ref>Maremma </ref> را نیز دربر می‌گیرد. رودهای اصلی آن عبارت‌اند از آرنو در شمال و اومبرونه<ref>Ombrone</ref> در جنوب. صنایع این شهر بیشتر در امتداد ساحل واقع در پیومبینو<ref>Piombino </ref>، لیوورنو، و ماسا<ref>Massa </ref> و در جلگۀ آرنو واقع در فلورانس، پراتو<ref>Prato </ref>، پیستویا، لوکا، و پیزا متمرکز شده‌اند و فعالیت صنعتی در جنوب بسیار ناچیز است. توسکان دربرگیرندۀ بعضی از مهم‌ترین جاذبه‌های گردشگری ایتالیا، نظیر فلورانس، پیزا، سینا و ویاردجو<ref>Viareggio</ref> است. از زمان اقتدار خاندان مدیچی<ref>Medici </ref> در فلورانس، توسکان تحت نفوذ این شهر درآمد. با انقراض خاندان مدیچی در ۱۷۳۷، به خاندان هابسبورگ<ref>House of Habsburg </ref> تعلق یافت. بر طبق پیمان لونویل<ref>Peace of Luneville </ref> (۱۸۰۱)، به اسپانیا واگذار شد، اما در ۱۸۰۷ ناپلئون اول بر آن حاکم شد. با سقوط ناپلئون (۱۸۱۴)، ‌دوک بزرگ فردیناند سوم<ref>Grand Duke Ferdinand III </ref> بازگشت و در زمان پسرش لئوپولد دوم<ref>Leopold II </ref>، قانون اساسی پذیرفته شد (۱۸۴۸)، اما انقلاب آغاز شد و لئوپولد با کمک سربازان اتریشی در موضع قدرت باقی ماند. در ۱۸۵۹ فلورانسی‌ها لئوپولد را خلع کردند. توسکان با کسب آرای موافق، به ساردنی<ref>Sardinia</ref> منضم و بخشی از ایتالیای متحد شد (۱۸۶۱).</p><!--14259800-->
[[پرونده: 14259800.jpg | بندانگشتی|توسْکان]](به ایتالیایی: توسکانا<ref>Toscana</ref>؛ به رومی باستان: اتروریا<ref>Etruria </ref>) ناحیه‌ای در شمال مرکزی ایتالیا، بر ساحل غربی، شامل استان‌های ماسا اِ کارارا<ref>Massa e Carrara </ref>، آرتسو<ref>Arezzo </ref>، فلورانس<ref>Florence </ref>، گروستو<ref>Grosseto </ref>، لیوورنو<ref>Livorno </ref>، لوکا<ref>Lucca </ref>، پیزا<ref>Pisa </ref>، پیستویا<ref>Pistoia </ref>، و سینا<ref>Siena</ref>. ۲۳هزار کیلومتر مربع مساحت و 3,722,729 نفر جمعیت دارد (2019). مرکز آن فلورانس است. شهرهای بزرگ آن عبارت‌اند از پیزا، لیوورنو، و سینا. این ناحیۀ عمدتاً کشاورزی، تولیدکنندۀ غلات، شراب، زیتون، و توتون و مرکز استخراج لیگنیت، آهن، و مرمر است. لهجۀ توسکان، معیار زبان ایتالیایی است. توسکان از حدود ۵۰۰پ‌م مسکن اتروسک‌ها<ref>Etruscans</ref> بود. در قرون وسطا به کشورهای کوچکی تقسیم شده بود که در قرون ۱۵ تا ۱۶ تحت حکومت فلورانس متحد شدند و در ۱۸۶۱ بخشی از ایتالیای متحد را تشکیل دادند. این ناحیه در شمال کوه‌های آپنن<ref>Apennines</ref> واقع شده است، اما جلگۀ کم‌ارتفاع‌تر آرنو<ref>Arno</ref> و مانداب<ref>marshland </ref> احیاشدۀ مارما<ref>Maremma </ref> را نیز دربر می‌گیرد. رودهای اصلی آن عبارت‌اند از آرنو در شمال و اومبرونه<ref>Ombrone</ref> در جنوب. صنایع این شهر بیشتر در امتداد ساحل واقع در پیومبینو<ref>Piombino </ref>، لیوورنو، و ماسا<ref>Massa </ref> و در جلگۀ آرنو واقع در فلورانس، پراتو<ref>Prato </ref>، پیستویا، لوکا، و پیزا متمرکز شده‌اند و فعالیت صنعتی در جنوب بسیار ناچیز است. توسکان دربرگیرندۀ بعضی از مهم‌ترین جاذبه‌های گردشگری ایتالیا، نظیر فلورانس، پیزا، سینا و ویاردجو<ref>Viareggio</ref> است. از زمان اقتدار خاندان مدیچی<ref>Medici </ref> در فلورانس، توسکان تحت نفوذ این شهر درآمد. با انقراض خاندان مدیچی در ۱۷۳۷، به خاندان هابسبورگ<ref>House of Habsburg </ref> تعلق یافت. بر طبق پیمان لونویل<ref>Peace of Luneville </ref> (۱۸۰۱)، به اسپانیا واگذار شد، اما در ۱۸۰۷ ناپلئون اول بر آن حاکم شد. با سقوط ناپلئون (۱۸۱۴)، ‌دوک بزرگ فردیناند سوم<ref>Grand Duke Ferdinand III </ref> بازگشت و در زمان پسرش لئوپولد دوم<ref>Leopold II </ref>، قانون اساسی پذیرفته شد (۱۸۴۸)، اما انقلاب آغاز شد و لئوپولد با کمک سربازان اتریشی در موضع قدرت باقی ماند. در ۱۸۵۹ فلورانسی‌ها لئوپولد را خلع کردند. توسکان با کسب آرای موافق، به ساردنی<ref>Sardinia</ref> منضم و بخشی از ایتالیای متحد شد (۱۸۶۱).<!--14259800-->





نسخهٔ ‏۵ مارس ۲۰۲۵، ساعت ۰۵:۴۸

توسْکان (Tuscany)

توسْکان

(به ایتالیایی: توسکانا[۱]؛ به رومی باستان: اتروریا[۲]) ناحیه‌ای در شمال مرکزی ایتالیا، بر ساحل غربی، شامل استان‌های ماسا اِ کارارا[۳]، آرتسو[۴]، فلورانس[۵]، گروستو[۶]، لیوورنو[۷]، لوکا[۸]، پیزا[۹]، پیستویا[۱۰]، و سینا[۱۱]. ۲۳هزار کیلومتر مربع مساحت و 3,722,729 نفر جمعیت دارد (2019). مرکز آن فلورانس است. شهرهای بزرگ آن عبارت‌اند از پیزا، لیوورنو، و سینا. این ناحیۀ عمدتاً کشاورزی، تولیدکنندۀ غلات، شراب، زیتون، و توتون و مرکز استخراج لیگنیت، آهن، و مرمر است. لهجۀ توسکان، معیار زبان ایتالیایی است. توسکان از حدود ۵۰۰پ‌م مسکن اتروسک‌ها[۱۲] بود. در قرون وسطا به کشورهای کوچکی تقسیم شده بود که در قرون ۱۵ تا ۱۶ تحت حکومت فلورانس متحد شدند و در ۱۸۶۱ بخشی از ایتالیای متحد را تشکیل دادند. این ناحیه در شمال کوه‌های آپنن[۱۳] واقع شده است، اما جلگۀ کم‌ارتفاع‌تر آرنو[۱۴] و مانداب[۱۵] احیاشدۀ مارما[۱۶] را نیز دربر می‌گیرد. رودهای اصلی آن عبارت‌اند از آرنو در شمال و اومبرونه[۱۷] در جنوب. صنایع این شهر بیشتر در امتداد ساحل واقع در پیومبینو[۱۸]، لیوورنو، و ماسا[۱۹] و در جلگۀ آرنو واقع در فلورانس، پراتو[۲۰]، پیستویا، لوکا، و پیزا متمرکز شده‌اند و فعالیت صنعتی در جنوب بسیار ناچیز است. توسکان دربرگیرندۀ بعضی از مهم‌ترین جاذبه‌های گردشگری ایتالیا، نظیر فلورانس، پیزا، سینا و ویاردجو[۲۱] است. از زمان اقتدار خاندان مدیچی[۲۲] در فلورانس، توسکان تحت نفوذ این شهر درآمد. با انقراض خاندان مدیچی در ۱۷۳۷، به خاندان هابسبورگ[۲۳] تعلق یافت. بر طبق پیمان لونویل[۲۴] (۱۸۰۱)، به اسپانیا واگذار شد، اما در ۱۸۰۷ ناپلئون اول بر آن حاکم شد. با سقوط ناپلئون (۱۸۱۴)، ‌دوک بزرگ فردیناند سوم[۲۵] بازگشت و در زمان پسرش لئوپولد دوم[۲۶]، قانون اساسی پذیرفته شد (۱۸۴۸)، اما انقلاب آغاز شد و لئوپولد با کمک سربازان اتریشی در موضع قدرت باقی ماند. در ۱۸۵۹ فلورانسی‌ها لئوپولد را خلع کردند. توسکان با کسب آرای موافق، به ساردنی[۲۷] منضم و بخشی از ایتالیای متحد شد (۱۸۶۱).



  1. ↑ Toscana
  2. ↑ Etruria
  3. ↑ Massa e Carrara
  4. ↑ Arezzo
  5. ↑ Florence
  6. ↑ Grosseto
  7. ↑ Livorno
  8. ↑ Lucca
  9. ↑ Pisa
  10. ↑ Pistoia
  11. ↑ Siena
  12. ↑ Etruscans
  13. ↑ Apennines
  14. ↑ Arno
  15. ↑ marshland
  16. ↑ Maremma
  17. ↑ Ombrone
  18. ↑ Piombino
  19. ↑ Massa
  20. ↑ Prato
  21. ↑ Viareggio
  22. ↑ Medici
  23. ↑ House of Habsburg
  24. ↑ Peace of Luneville
  25. ↑ Grand Duke Ferdinand III
  26. ↑ Leopold II
  27. ↑ Sardinia