آب گرم ورتون

آب گرم ورتون

چشمه آب گرم ورتون یکی از مهم‌ترین آب‌گرم‌های درمانی استان اصفهان به‌شمار می‌رود و در حدود ۳۵ کیلومتری شرق شهر اصفهان، در مسیر جاده اصفهان - یزد و در نزدیکی روستای ورتون قرار دارد. این ناحیه به‌واسطه قرارگیری در منطقه‌ای با آب‌وهوای معتدل کویری، از گذشته‌های دور به‌ویژه در دوره صفویه، مکانی برای استراحت و تفریح شاهان و درباریان بوده است.

مجموعه آبگرم ورتون شامل چندین چشمه معدنی گرم، حوضچه‌ها و حمام‌های سنتی، و سازه‌های تاریخی سنگی است که مشهورترین آن‌ها «حوض مراد» و بقعه‌ای زیارتی به نام امامزاده آبگرمی است. معماری سنتی اتاق‌ها و فضاهای اقامتی این مجموعه، جلوه‌ای از سکونتگاه‌های بومی منطقه را بازتاب می‌دهد و به همین دلیل گاهی به این ناحیه «دهکده گل سرخ» نیز گفته می‌شود.

از نظر زمین‌شناسی، اطراف چشمه‌ها را تپه‌های آهکی پوشانده که بر اثر رسوب‌گذاری طولانی‌مدت شکل گرفته‌اند. در میان این رسوبات، نمونه‌هایی از فسیل‌ها نیز قابل مشاهده است که نشان می‌دهد این منطقه در گذشته‌های دور تحت تأثیر فرایندهای رسوبی و آب‌سنگی قرار داشته است. دمای آب چشمه‌ها، که از نوع آب‌های کلروره بی‌کربناته و سولفاته کلسیک به شمار می‌رود، برای تسکین دردهای عصبی و اختلالات رماتیسمی بسیار مناسب گزارش شده است.

نوشیدن مقدار کنترل‌شده آب آن می‌تواند سبب افزایش ترشح معده و در نتیجه بهبود عمل هضم و عملکرد دستگاه گوارش، کبد، لوزالمعده و روده‌ها شود. وجود سولفات سدیم در آب، نقش ملین ملایمی دارد و مقدار قابل توجه آهن طبیعی در آن می‌تواند در بهبود کم‌خونی خفیف مؤثر باشد. همچنین گل و لای حاصله از حوضچه‌های چشمه، به دلیل داشتن مواد معدنی فعال، برای درمان برخی دردهای عضلانی، مشکلات مفصلی، نقرس، سیاتیک و بعضی بیماری‌های پوستی سودمند است. این نوع کاربرد که «گِل‌تراپی» نام دارد، در بسیاری از چشمه‌های درمانی جهان نیز رایج است.

مجموعه گردشگری و درمانی ورتون، امروزه یکی از جاذبه‌های مهم گردشگری استان اصفهان محسوب می‌شود و به دلیل ارزش تاریخی و طبیعی خود، در سال ۱۳۸۷ش به‌عنوان اثر ملی در فهرست آثار تاریخی ایران ثبت شده است. این چشمه‌ها ترکیبی از میراث طبیعی، معماری سنتی و خواص درمانی هستند که آن را به مقصدی ارزشمند برای گردشگران، پژوهشگران زمین‌شناسی و علاقه‌مندان سفرهای درمانی تبدیل می‌کند.