https://wikijoo.ir/index.php?action=history&feed=atom&title=%D8%A7%D8%AA%D8%A7%D8%A8%DA%A9اتابک - تاریخچهٔ نسخهها2026-04-17T20:21:27Zتاریخچهٔ نسخهها برای این صفحه در ویکیMediaWiki 1.41.0https://wikijoo.ir/index.php?title=%D8%A7%D8%AA%D8%A7%D8%A8%DA%A9&diff=2010123403&oldid=prevMohammadi2 در ۳۱ اکتبر ۲۰۲۱، ساعت ۱۱:۰۶2021-10-31T11:06:21Z<p></p>
<p><b>صفحهٔ تازه</b></p><div><br />
اَتابک <br><br />
<p>واژهای ترکی مرکب از «اَتا یا آتا» به معنی پدر و «بک یا بیک» به معنی امیر. منصبی مهم در میان قبایل ترک و منصب و لقبی که پادشاهان سلجوقی به برخی از امرای خود میدادند که تربیت و سرپرستی شاهزادگان را بهویژه در امور نظامی و سیاسی برعهده داشتند. مرسوم بود که به صاحبان منصب «اتابکی» اقطاعی داده میشد و میتوانستند با عایدات این اقطاع، وظیفۀ خود را به خوبی انجام دهند. پس از مرگ [[ملکشاه سلجوقی]]، اختلاف میان فرزندان و نوادگان او صاحبان این مناصب را بر آن داشت تا حوزۀ اقطاع خود را مستقل و منصب خود را موروثی کنند. بدین ترتیب، اتابکان در حوزۀ اقتدار خویش حکومتهایی محلی و نیمهمستقل به وجود آوردند که سلسلههای اتابکان شام، اتابکان موصل، [[اتابکان آذربایجان (حک: ۵۳۱-۶۲۲ق)|اتابکان آذربایجان]]، [[اتابکان فارس|اتابکان فارس]] و [[اتابکان یزد (حک: ۵۳۶ـ۷۱۸ق)|اتابکان یزد]] و [[اتابکان سنجار (حک: ۵۶۶ ـ پس از ۶۱۶ق)|اتابکان سنجار]] از آن جملهاند. لقب و رسم «اتابکی» در میان ممالیک [[مصر]]، [[گرجستان|گرجستان]] و بعدها در دورۀ [[خوارزمشاهیان|خوارزمشاهیان]]، مغولان و [[صفویه|صفویان]] نیز رواج داشت، اما نه مانند آنچه در دورۀ [[سلجوقیان|سلجوقیان]] رایج بود. در دورۀ سلطنت [[ناصرالدین شاه قاجار|ناصرالدین شاه قاجار]]، اتابک لقبی افتخاری بود و به میرزا تقیخان فراهانی لقب «اتابک اعظم» اعطا شد و میرزا علیاصغر خان صدراعظم نیز در اواخر سلطنت ناصرالدین شاه و اوایل سلطنت مظفرالدین شاه لقب اتابک داشت.</p><br />
<br><!--11095000--><br />
[[رده:(علوم سیاسی)علوم سیاسی]]<br />
[[رده:اشخاص و آثار، عناوین]]</div>Mohammadi2