https://wikijoo.ir/index.php?action=history&feed=atom&title=%D8%A7%D8%B1%D8%B2%D8%B1%D9%88%D9%85ارزروم - تاریخچهٔ نسخهها2026-04-17T19:40:04Zتاریخچهٔ نسخهها برای این صفحه در ویکیMediaWiki 1.41.0https://wikijoo.ir/index.php?title=%D8%A7%D8%B1%D8%B2%D8%B1%D9%88%D9%85&diff=2010128686&oldid=prevMohammadi2 در ۵ ژانویهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۱۰:۱۴2022-01-05T10:14:33Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۵ ژانویهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۱۰:۱۴</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">خط ۱:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[پرونده:11190000-2.jpg|بندانگشتی|مسجد اولو جامع، ارزروم]]</ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>اَرْزِروم <br></div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>اَرْزِروم <br></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[پرونده: 11190000.jpg | بندانگشتی|<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مسجد اولوجامع، ارزروم</del>]]<p>(یا: ارضروم، ارزنةالروم، ارزنالروم) شهری در شمال شرقی [[ترکیه]] و نزدیکترین شهر بزرگ این کشور به مرز ایران. ۲۹۷,۵۰۰ نفر جمعیت دارد (۱۹۹۰). ارتفاع آن از [[سطح دریا]] بیش از ۱,۵۰۰ متر است و زمستانهای سرد و طولانی دارد. رود ارس از این ناحیه سرچشمه میگیرد. اقتصاد شهر بر پایۀ کشاورزی و دامداری، فراوری مواد غذایی، و صنایع سبک استوار است. ارزروم در اعصار کهن بخشی از [[ارمنستان]] قدیم بود. در امپراتوری روم شرقی آنجا را تئودوسیوپولیس مینامیدند. در ۵۰۲م، [[قباد ساسانی اول|قباد اول ساسانی]] ارزروم را تصرف کرد. امپراتوری روم و روم شرقی نیز بر این شهر حکومت کردند. در خلافت [[عثمان]] به دست مسلمانان افتاد (۴۲ق). مورخان عرب آن را با معربکردن نام ارمنی آن قالیقَلا میخواندند. این شهر بارها بین مسلمانان و رومیان دستبهدست شد. زلزلۀ ۲۲۵ق و حملۀ غزها (۴۷۳ق) از مصائب تاریخی ارزروم است. در ۴۷۳ق [[سلجوقیان]] بر آنجا چیره شدند. در ۹۰۸ق، [[اسماعیل صفوی اول|شاهاسماعیل صفوی]] ارزروم را تسخیر کرد و تا مدتها این شهر عرصۀ نبرد ایران و عثمانی بود. معاهدۀ معروف ایران و عثمانی در زمان [[محمدشاه قاجار (تبریز ۱۲۲۲ـ تهران ۱۲۶۴ق)|محمدشاه قاجار]]، موسوم به معاهدۀ ارزروم، در این شهر منعقد شد و به اختلافات دو کشور پایان داد. نمایندۀ ایران در این گفتوگوها [[امیرکبیر|میرزا تقیخان امیرکبیر]] بود. در [[جنگ جهانی اول]] قوای روس ارزروم را تصرف کردند و در ۱۹۱۸ نیروهای عثمانی شهر را بازپس گرفتند. انجمن دفاع از حقوق [[آناتولی]] شرقی، کنگرهای به ریاست [[کمال پاشا، مصطفی|مصطفی کمال پاشا]] (آتاتورک) در ارزروم برگزار و میثاق ملی را تنظیم کرد (۱۹۱۹). مهمترین اثر تاریخی باقیمانده در ارزروم اولوجامع (مسجد عالی)، از بناهای عهد سلجوقی، است. [[شمس تبریزی، محمد ( ـ ۶۴۵ق یا پس از آن)|شمس تبریزی]] مدتی در این شهر میزیسته و طریقت [[مولویه]] در آنجا پیروانی داشته است.</p></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[پرونده:11190000<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">-1</ins>.jpg|بندانگشتی|<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مدرسهٔ مذهبی چفتهمنار، ساخته شده در حدود سال ۱۲۶۵ میلادی</ins>]]</div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><p>(یا: ارضروم، ارزنةالروم، ارزنالروم) شهری در شمال شرقی [[ترکیه]] و نزدیکترین شهر بزرگ این کشور به مرز ایران. ۲۹۷,۵۰۰ نفر جمعیت دارد (۱۹۹۰). ارتفاع آن از [[سطح دریا]] بیش از ۱,۵۰۰ متر است و زمستانهای سرد و طولانی دارد. رود ارس از این ناحیه سرچشمه میگیرد. اقتصاد شهر بر پایۀ کشاورزی و دامداری، فراوری مواد غذایی، و صنایع سبک استوار است. ارزروم در اعصار کهن بخشی از [[ارمنستان]] قدیم بود. در امپراتوری روم شرقی آنجا را تئودوسیوپولیس مینامیدند. در ۵۰۲م، [[قباد ساسانی اول|قباد اول ساسانی]] ارزروم را تصرف کرد. امپراتوری روم و روم شرقی نیز بر این شهر حکومت کردند. در خلافت [[عثمان]] به دست مسلمانان افتاد (۴۲ق). مورخان عرب آن را با معربکردن نام ارمنی آن قالیقَلا میخواندند. این شهر بارها بین مسلمانان و رومیان دستبهدست شد. زلزلۀ ۲۲۵ق و حملۀ غزها (۴۷۳ق) از مصائب تاریخی ارزروم است. در ۴۷۳ق [[سلجوقیان]] بر آنجا چیره شدند. در ۹۰۸ق، [[اسماعیل صفوی اول|شاهاسماعیل صفوی]] ارزروم را تسخیر کرد و تا مدتها این شهر عرصۀ نبرد ایران و عثمانی بود. معاهدۀ معروف ایران و عثمانی در زمان [[محمدشاه قاجار (تبریز ۱۲۲۲ـ تهران ۱۲۶۴ق)|محمدشاه قاجار]]، موسوم به معاهدۀ ارزروم، در این شهر منعقد شد و به اختلافات دو کشور پایان داد. نمایندۀ ایران در این گفتوگوها [[امیرکبیر|میرزا تقیخان امیرکبیر]] بود. در [[جنگ جهانی اول]] قوای روس ارزروم را تصرف کردند و در ۱۹۱۸ نیروهای عثمانی شهر را بازپس گرفتند. انجمن دفاع از حقوق [[آناتولی]] شرقی، کنگرهای به ریاست [[کمال پاشا، مصطفی|مصطفی کمال پاشا]] (آتاتورک) در ارزروم برگزار و میثاق ملی را تنظیم کرد (۱۹۱۹). مهمترین اثر تاریخی باقیمانده در ارزروم اولوجامع (مسجد عالی)، از بناهای عهد سلجوقی، است. [[شمس تبریزی، محمد ( ـ ۶۴۵ق یا پس از آن)|شمس تبریزی]] مدتی در این شهر میزیسته و طریقت [[مولویه]] در آنجا پیروانی داشته است.</p></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><br><!--11190000--></div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><br><!--11190000--></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:جغرافیای آسیا]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:جغرافیای آسیا]]</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:جغرافیای انسانی سایر کشورهای آسیایی]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:جغرافیای انسانی سایر کشورهای آسیایی]]</div></td></tr>
</table>Mohammadi2https://wikijoo.ir/index.php?title=%D8%A7%D8%B1%D8%B2%D8%B1%D9%88%D9%85&diff=2010128683&oldid=prevMohammadi2 در ۵ ژانویهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۱۰:۱۱2022-01-05T10:11:25Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۵ ژانویهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۱۰:۱۱</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">خط ۱:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>اَرْزِروم <br></div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>اَرْزِروم <br></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[پرونده: 11190000.jpg | بندانگشتی|مسجد اولوجامع، ارزروم]]<p>(یا: ارضروم، ارزنةالروم، ارزنالروم) شهری در شمال شرقی ترکیه و نزدیکترین شهر بزرگ این کشور به مرز ایران. ۲۹۷,۵۰۰ نفر جمعیت دارد (۱۹۹۰). ارتفاع آن از سطح دریا بیش از ۱,۵۰۰ متر است و زمستانهای سرد و طولانی دارد. رود ارس از این ناحیه سرچشمه میگیرد. اقتصاد شهر بر پایۀ کشاورزی و دامداری، فراوری مواد غذایی، و صنایع سبک استوار است. ارزروم در اعصار کهن بخشی از ارمنستان قدیم بود. در امپراتوری روم شرقی آنجا را تئودوسیوپولیس مینامیدند. در ۵۰۲م، قباد اول ساسانی ارزروم را تصرف کرد. امپراتوری روم و روم شرقی نیز بر این شهر حکومت کردند. در خلافت عثمان <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بهدست </del>مسلمانان افتاد (۴۲ق). مورخان عرب آن را با معربکردن نام ارمنی آن قالیقَلا میخواندند. این شهر بارها بین مسلمانان و رومیان دستبهدست شد. زلزلۀ ۲۲۵ق و حملۀ غزها (۴۷۳ق) از مصائب تاریخی ارزروم است. در ۴۷۳ق سلجوقیان بر آنجا چیره شدند. در ۹۰۸ق، شاهاسماعیل صفوی ارزروم را تسخیر کرد و تا مدتها این شهر عرصۀ نبرد ایران و عثمانی بود. معاهدۀ معروف ایران و عثمانی در زمان محمدشاه <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">قاجار، </del>موسوم به معاهدۀ ارزروم، در این شهر منعقد شد و به اختلافات دو کشور پایان داد. نمایندۀ ایران در این گفتوگوها میرزا تقیخان امیرکبیر بود. در جنگ جهانی اول قوای روس ارزروم را تصرف کردند و در ۱۹۱۸ نیروهای عثمانی شهر را بازپس گرفتند. انجمن دفاع از حقوق آناتولی شرقی، کنگرهای به ریاست مصطفی کمال پاشا (آتاتورک) در ارزروم برگزار و میثاق ملی را تنظیم کرد (۱۹۱۹). مهمترین اثر تاریخی باقیمانده در ارزروم اولوجامع (مسجد عالی)، از بناهای عهد سلجوقی، است. شمس تبریزی مدتی در این شهر میزیسته و طریقت مولویه در آنجا پیروانی داشته است.</p></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[پرونده: 11190000.jpg | بندانگشتی|مسجد اولوجامع، ارزروم]]<p>(یا: ارضروم، ارزنةالروم، ارزنالروم) شهری در شمال شرقی <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>ترکیه<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>و نزدیکترین شهر بزرگ این کشور به مرز ایران. ۲۹۷,۵۰۰ نفر جمعیت دارد (۱۹۹۰). ارتفاع آن از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>سطح دریا<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>بیش از ۱,۵۰۰ متر است و زمستانهای سرد و طولانی دارد. رود ارس از این ناحیه سرچشمه میگیرد. اقتصاد شهر بر پایۀ کشاورزی و دامداری، فراوری مواد غذایی، و صنایع سبک استوار است. ارزروم در اعصار کهن بخشی از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>ارمنستان<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>قدیم بود. در امپراتوری روم شرقی آنجا را تئودوسیوپولیس مینامیدند. در ۵۰۲م، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[قباد ساسانی اول|</ins>قباد اول ساسانی<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>ارزروم را تصرف کرد. امپراتوری روم و روم شرقی نیز بر این شهر حکومت کردند. در خلافت <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>عثمان<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] به دست </ins>مسلمانان افتاد (۴۲ق). مورخان عرب آن را با معربکردن نام ارمنی آن قالیقَلا میخواندند. این شهر بارها بین مسلمانان و رومیان دستبهدست شد. زلزلۀ ۲۲۵ق و حملۀ غزها (۴۷۳ق) از مصائب تاریخی ارزروم است. در ۴۷۳ق <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>سلجوقیان<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>بر آنجا چیره شدند. در ۹۰۸ق، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[اسماعیل صفوی اول|</ins>شاهاسماعیل صفوی<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>ارزروم را تسخیر کرد و تا مدتها این شهر عرصۀ نبرد ایران و عثمانی بود. معاهدۀ معروف ایران و عثمانی در زمان <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[محمدشاه قاجار (تبریز ۱۲۲۲ـ تهران ۱۲۶۴ق)|</ins>محمدشاه <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">قاجار]]، </ins>موسوم به معاهدۀ ارزروم، در این شهر منعقد شد و به اختلافات دو کشور پایان داد. نمایندۀ ایران در این گفتوگوها <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[امیرکبیر|</ins>میرزا تقیخان امیرکبیر<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>بود. در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>جنگ جهانی اول<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>قوای روس ارزروم را تصرف کردند و در ۱۹۱۸ نیروهای عثمانی شهر را بازپس گرفتند. انجمن دفاع از حقوق <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>آناتولی<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>شرقی، کنگرهای به ریاست <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[کمال پاشا، مصطفی|</ins>مصطفی کمال پاشا<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>(آتاتورک) در ارزروم برگزار و میثاق ملی را تنظیم کرد (۱۹۱۹). مهمترین اثر تاریخی باقیمانده در ارزروم اولوجامع (مسجد عالی)، از بناهای عهد سلجوقی، است. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[شمس تبریزی، محمد ( ـ ۶۴۵ق یا پس از آن)|</ins>شمس تبریزی<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>مدتی در این شهر میزیسته و طریقت <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>مولویه<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>در آنجا پیروانی داشته است.</p></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><br><!--11190000--></div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><br><!--11190000--></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:جغرافیای آسیا]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:جغرافیای آسیا]]</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:جغرافیای انسانی سایر کشورهای آسیایی]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:جغرافیای انسانی سایر کشورهای آسیایی]]</div></td></tr>
</table>Mohammadi2https://wikijoo.ir/index.php?title=%D8%A7%D8%B1%D8%B2%D8%B1%D9%88%D9%85&diff=1188460&oldid=prevDaneshGostar: جایگزینی متن - '\\1' به '<!--1'2019-07-24T05:23:50Z<p>جایگزینی متن - '\\1' به '<!--1'</p>
<p><b>صفحهٔ تازه</b></p><div><br />
اَرْزِروم <br><br />
[[پرونده: 11190000.jpg | بندانگشتی|مسجد اولوجامع، ارزروم]]<p>(یا: ارضروم، ارزنةالروم، ارزنالروم) شهری در شمال شرقی ترکیه و نزدیکترین شهر بزرگ این کشور به مرز ایران. ۲۹۷,۵۰۰ نفر جمعیت دارد (۱۹۹۰). ارتفاع آن از سطح دریا بیش از ۱,۵۰۰ متر است و زمستانهای سرد و طولانی دارد. رود ارس از این ناحیه سرچشمه میگیرد. اقتصاد شهر بر پایۀ کشاورزی و دامداری، فراوری مواد غذایی، و صنایع سبک استوار است. ارزروم در اعصار کهن بخشی از ارمنستان قدیم بود. در امپراتوری روم شرقی آنجا را تئودوسیوپولیس مینامیدند. در ۵۰۲م، قباد اول ساسانی ارزروم را تصرف کرد. امپراتوری روم و روم شرقی نیز بر این شهر حکومت کردند. در خلافت عثمان بهدست مسلمانان افتاد (۴۲ق). مورخان عرب آن را با معربکردن نام ارمنی آن قالیقَلا میخواندند. این شهر بارها بین مسلمانان و رومیان دستبهدست شد. زلزلۀ ۲۲۵ق و حملۀ غزها (۴۷۳ق) از مصائب تاریخی ارزروم است. در ۴۷۳ق سلجوقیان بر آنجا چیره شدند. در ۹۰۸ق، شاهاسماعیل صفوی ارزروم را تسخیر کرد و تا مدتها این شهر عرصۀ نبرد ایران و عثمانی بود. معاهدۀ معروف ایران و عثمانی در زمان محمدشاه قاجار، موسوم به معاهدۀ ارزروم، در این شهر منعقد شد و به اختلافات دو کشور پایان داد. نمایندۀ ایران در این گفتوگوها میرزا تقیخان امیرکبیر بود. در جنگ جهانی اول قوای روس ارزروم را تصرف کردند و در ۱۹۱۸ نیروهای عثمانی شهر را بازپس گرفتند. انجمن دفاع از حقوق آناتولی شرقی، کنگرهای به ریاست مصطفی کمال پاشا (آتاتورک) در ارزروم برگزار و میثاق ملی را تنظیم کرد (۱۹۱۹). مهمترین اثر تاریخی باقیمانده در ارزروم اولوجامع (مسجد عالی)، از بناهای عهد سلجوقی، است. شمس تبریزی مدتی در این شهر میزیسته و طریقت مولویه در آنجا پیروانی داشته است.</p><br />
<br><!--11190000--><br />
[[رده:جغرافیای آسیا]]<br />
[[رده:جغرافیای انسانی سایر کشورهای آسیایی]]</div>DaneshGostar