Reza rouzbahani در ‏۲۴ ژوئیهٔ ۲۰۱۹، ساعت ۰۵:۲۳

2019-07-24T05:23:50Z

صفحهٔ تازه

بورگونی (تاریخ)(Burgundy)

(یا: بورگوندی) مملکتی باستانی در دره‌های دو رود رون<ref>Rhône

</ref> و سون<ref>Saône </ref> در شرق فرانسه و جنوب‌غربی آلمان. بخشی از آن سرزمین در بورگونی کنونی واقع است. بورگونی، که قوم بورگونی توتونی<ref>Teutonic Burgundi </ref> (ح ۴۴۳م) در آن سکنی گزیدند، در ۵۳۴م زیر سلطۀ فرانک‌ها<ref>Franks </ref> و منطقۀ مهمی در تاریخ منطقۀ شمال‌ غربی اروپا در قرون وسطا بود. بورگونی، که در فاصلۀ قرن ۹ تا ۱۱م بین گروه‌هایی تقسیم شده بود، عبارت بود از یک دوک‌نشین در غرب (بورگونی کنونی)، که قلمرو شاهان کارولنژیان<ref>Carolingians </ref> فرانسه بود، و یک کنت‌نشین متعلق به قلمرو امپراتوری مقدس روم<ref>Holy Roman Empire </ref>. دوک‌نشین را روبر پرهیزکار<ref>Robert the Pious </ref>، شاه فرانسه از سلسلۀ کاپِسیَن<ref>Capetian </ref>، در ۱۰۰۲م تصاحب کرد و تا ۱۳۶۱م مهم‌ترین و وفادارترین تیول قلمروی فرانسه بود. دوک‌نشین و کنت‌نشین در ۱۳۴۸م مجدداً متحد شدند و در قرن ۱۵ این منطقۀ ثروتمند مرکز درخشان فرهنگ درباری اروپا بود. با مرگ دوک شارلِ دلیر<ref>Duke Charles the Bold </ref> در ۱۴۷۷م، دوک‌نشین به فرانسه منضم شد. با تجزیۀ مملکت فرانک‌ها در ۵۶۱م، بورگونی مستقل شد و تحت سلطۀ شاهان مروونژیان<ref>Merovingian </ref> فرانسه درآمد. درپی انعقاد پیمان وردن<ref>Treaty of Verdun</ref>، در ۸۴۳م، این سرزمین بین ممالک غربی و مرکزی کارولنژیان تقسیم شد. بوزو<ref> Boso </ref>، کنتِ وین، در ۸۷۷م خود را فرمانروای کل بورگونی اعلام کرد، اما فرانسه ناحیه‌ای از بورگونی واقع در غرب سون را حفظ کرد و آن منطقه به دوک‌نشین بورگونی تبدیل شد. بورگونی علیا (ترانسژوران)<ref>Upper (Transjurane) Burgundy </ref> در دوران زمامداری رودولف اول<ref>Rudolf I </ref>، شاه آلمان از سلسلۀ وِلف<ref>Welf </ref>، در ۸۸۸م مستقل شد و بورگونی سفلا<ref>Lower Burgundy </ref> (پرووانس<ref>Provence </ref> کنونی) برای بوزو و جانشینانش باقی‌ماند. اما این دو ناحیه را رودولف دوم<ref>Rudolf II </ref>، در ۹۱۲م، مجدداً متحد کرد و در ۱۰۳۳م، در دوران فرمانروایی کنراد دوم<ref>Conrad II </ref>، مملکت بورگونی به امپراتوری مقدس روم منضم شد. کثرت فرانسوی‌زبانان این منطقه دامنۀ قدرت امپراتوران را محدود می‌کرد و قدرت محلی، بیشتر در دست کنت‌های ماکون<ref>Mâcon </ref> بود. رونوی سومِ ماکونی<ref>Renaud III of Mâcon </ref> موفق شد در ۱۱۵۶م مقام «کنتِ آزاد<ref>free count </ref>» (فرانک کونت<ref>franc Comté </ref>) ناحیۀ خودمختار بورگونی علیا را از آن خود کند و وجه‌تسمیۀ نام فعلی منطقه، یعنی فرانش ـ ‌کنته<ref>Franche Comté </ref>، نیز همین است. کنت آزاد، اوتوی چهارم<ref>Otto IV </ref>، به‌سبب دیون بسیار، کنت‌نشینش را طی پیمان‌هایی در ۱۲۹۱م و ۱۲۹۵م به فیلیپ چهارم<ref>Philip IV </ref>، شاه فرانسه، واگذار کرد. در همین اثنا، دوک‌نشین بورگونی، که در تسلط سلسلۀ کاپِسیَن بود، نظام فئودالی قدرتمندی برپا کرد که شهرهایی روبه رشد، و تجارتی پررونق و خاندان‌های مذهبی ذی‌نفوذی مانند کلونی<ref>Cluny </ref> و سیتو<ref>Citeaux </ref> داشت. با مرگ فیلیپِ رووری<ref>Philip of Rouvre </ref>، آخرین دوک کاپِسیَن، (۱۳۶۱م) دوک‌نشین نصیب شاه ژان دوم والوایی<ref>Valois King John II </ref>، کنت آزاد دربار فلاندر<ref>Flanders </ref>، شد. دوک‌های والوایی اِنو<ref>Hainault</ref> را در ۱۴۲۸م، برابانت<ref> Brabant </ref> و لیمبورگ<ref>Limburg </ref> را در ۱۴۳۰م و لوکزامبورگ<ref>Luxembourg </ref> را در ۱۴۴۳م تصاحب کردند. هلند، که اقتصاد پیشرفته‌ای داشت، دوک‌نشین را صاحب ثروتی هنگفت کرد و، به‌جای نقطه‌ای در سرزمین‌های باستانی جنوب، همین‌جا مرکز بورگونی جدید شد. وجود عداوتی دیرین با دوک اورلئان<ref>Orléans </ref> و هواداران آرمانیاکی<ref>Armagnac </ref>اش موجب قتل ژان بی‌باک<ref>John the Fearless </ref> در ۱۴۱۹م و درگیرشدن بورگونی در جنگ صدساله<ref>Hundred Years’ War </ref>، به‌منزلۀ متحد انگلیسی‌ها، شد تا این‌که با انعقاد پیمان آراس<ref>Treaty of Arras </ref> مجدداً آشتی با فرانسه برقرار شد و هلند و پیکاردی<ref>Picardy </ref> به دوک‌نشین منضم شدند. شارل دلیر، برای پیوند بخش‌های شمالی و جنوبی دوک‌نشین، لورن<ref> Lorraine </ref> را در ۱۴۷۵م فتح کرد. پس از مرگ او، در ۱۴۷۷م، نِوِر<ref>Nevers </ref>، رِتل<ref>Rethel </ref> و پیکاردی را به تصرف فرانسه درآورد، اما فرانش‌کنته، لوکزامبورگ، لیمبورگ، و هلند نصیب ماکسیمیلیان اول هابسبورگی<ref>Habsburg Maximilian I </ref> شد که همسر ماری<ref>Mary </ref>، دختر شارل، بود. ادعاهای فرانسه درخصوص این اراضی از ۱۴۹۳م درگیری‌هایی را به‌همراه داشت که با انعقاد پیمان نایمگن<ref>Treaty of Nijmegen</ref> در ۱۶۷۸ پایان یافت.

<br/> 

[[Category:تاریخ جهان]] [[Category:سایر کشورها و حکومت های اروپایی]]

بورگونی - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Reza rouzbahani در ‏۲۴ ژوئیهٔ ۲۰۱۹، ساعت ۰۵:۲۳