Reza rouzbahani در ‏۲۴ ژوئیهٔ ۲۰۱۹، ساعت ۰۵:۲۳

2019-07-24T05:23:50Z

صفحهٔ تازه

رَصدخانه (observatory)

[[File:22096600.jpg|thumb|رَصدخانه کک در دانشگاه پاسفيک لوترن]]

جایگاه یا تجهیزاتی برای رصد یا مشاهدۀ پدیده‌های اخترشناختی. سابقۀ ایجاد رصدخانه‌های جدید به زمان اختراع تلسکوپ بازمی‌گردد. رصدخانه‌ها ممکن است در زمین مستقر باشند، با هواپیما حمل شوند، مانند ماهواره‌ها در مدار قرار گیرند، یا در ایستگاه‌ها و شاتل‌های فضایی مستقر شوند. در حدود ۱۰۰۰م، تأسیس رصدخانه در غرب آسیا متداول شد، سپس در اروپا نیز رصدخانه‌ها راه‌اندازی شدند. رصدخانۀ مراغه در ۱۲۵۰م، و رصدخانۀ سمرقند در ۱۴۰۰م، از معتبرترین رصدخانه‌های جهان در زمان خود بودند. رصدخانه‌ای که در ۱۵۷۶ در جزیره وِن<ref>Ven

</ref> دانمارک برای تیکو براهه<ref>Tycho Brahe </ref> ساخته شد، کامل بود، ولی فقط تا ۱۵۹۷ دوام آورد. چندی بعد رصدخانه‌هایی در پاریس (۱۶۶۷)، گرینویچ (رصدخانۀ سلطنتی گرینویچ<ref>Royal Greenwich Observatory</ref>، ۱۶۷۵)، و کیو<ref> Kew</ref> انگلستان ساخته شد. بیشتر رصدخانه‌های ابتدایی در نزدیکی شهرها قرار داشتند، اما با پیدایش تلسکوپ‌های بزرگ، دسترسی به آسمان صاف با نور زمینۀ اندک و درنتیجه، تأسیس رصدخانه در جایگاه‌های مرتفع و دوردست ضرورت پیدا کرد. قوی‌ترین تلسکوپ‌های نوری که آسمان را زیر نظر دارند در نقاط زیر مستقر شده‌اند: مائونا کیا<ref> Mauna Kea </ref>ی هاوایی<ref>Hawaii </ref>، مانت پالومار<ref>Mount Palomar</ref> کالیفرنیا<ref> California </ref>، رصدخانۀ ملی کیت پیکِ<ref>Kitt Peak National Observatory</ref> آریزونا، لا پالما<ref> La Palma</ref>ی جزایر قناری (کاناری)<ref> Canary Islands</ref>، رصدخانۀ بینا امریکایی سِرو تولولو<ref> Cerro Tololo Inter-American Observatory</ref>، رصدخانۀ جنوبی اروپا<ref> European Southern Observatory</ref> در شیلی، کوه سایدینگ اسپرینگ<ref> Siding Spring Mountain</ref> استرالیا، و زیلینچوکسکایا<ref> Zelenchukskaya</ref> در قفقاز<ref> Caucasus</ref>. رصدخانه‌های اخترشناسی رادیویی<ref> radio astronomy</ref> عبارت‌اند از جادرل بَنکِ<ref> Jodrell Bank</ref> چشر<ref> Cheshire</ref> انگلستان، رصدخانۀ اخترشناسی رادیویی مولارد<ref> Mullard Radio Astronomy Observatory</ref> کیمبریج انگلستان، آرِسیبو<ref> Arecibo </ref> پوئرتو ریکو<ref>Puerto Rico</ref>، افلسبرگ<ref> Effelsberg </ref> آلمان، و پارکِس<ref>Parkes </ref>در استرالیا. در ۱۹۹۰، تلسکوپ فضایی هابل<ref>Hubble Space Telescope </ref> در مدار قرار گرفت. طبق برنامه‌ریزی، «تلسکوپ بسیار بزرگ<ref>The Very Larg Telescope</ref>» ساختِ رصدخانۀ جنوبی اروپا، در کوهستان‌های شمال شیلی، در رصدخانۀ فضایی سروپارانال<ref> Cerro Paranal Space Observatory</ref> نصب، و نخستین تصاویر آن در ۲۰۰۱ دریافت شد.

 

----

[[Category:اخترشناسی]] [[Category:تجهیزات و تأسیسات]]

رصدخانه - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Reza rouzbahani در ‏۲۴ ژوئیهٔ ۲۰۱۹، ساعت ۰۵:۲۳