https://wikijoo.ir/index.php?action=history&feed=atom&title=%D8%B5%D9%88%D8%B1%D8%A9%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%B1%D8%B6صورةالارض - تاریخچهٔ نسخهها2026-04-09T22:32:59Zتاریخچهٔ نسخهها برای این صفحه در ویکیMediaWiki 1.41.0https://wikijoo.ir/index.php?title=%D8%B5%D9%88%D8%B1%D8%A9%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%B1%D8%B6&diff=2010193208&oldid=prevMohammadi3: Mohammadi3 صفحهٔ صوره الارض را به صورةالارض منتقل کرد2024-10-20T11:32:28Z<p>Mohammadi3 صفحهٔ <a href="/index.php/%D8%B5%D9%88%D8%B1%D9%87_%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%B1%D8%B6" class="mw-redirect" title="صوره الارض">صوره الارض</a> را به <a href="/index.php/%D8%B5%D9%88%D8%B1%D8%A9%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%B1%D8%B6" title="صورةالارض">صورةالارض</a> منتقل کرد</p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۲۰ اکتبر ۲۰۲۴، ساعت ۱۱:۳۲</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-notice" lang="fa"><div class="mw-diff-empty">(بدون تفاوت)</div>
</td></tr></table>Mohammadi3https://wikijoo.ir/index.php?title=%D8%B5%D9%88%D8%B1%D8%A9%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%B1%D8%B6&diff=2010187781&oldid=prevReza rouzbahani در ۱۷ سپتامبر ۲۰۲۴، ساعت ۰۵:۲۳2024-09-17T05:23:49Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۱۷ سپتامبر ۲۰۲۴، ساعت ۰۵:۲۳</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">خط ۱:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>صورةالارض <br></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>صورةالارض <br><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اصطلاحی به معنای شکل و صورت ظاهر [[زمین]] و </ins>عنوان دو کتاب جغرافیایی اسلامی دربارۀ دنیای شناختهشده در زمان تألیف این آثار: ۱. ''صورةالارض'' اثر <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[خوارزمی، محمد بن موسی (پیش از ۱۸۵ـ پیش از ۲۳۲ق)|</ins>ابوجعفر محمد بن موسی خوارزمی<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>(ح <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">۱۸۴ - ح ۲۳۲ق</ins>) ریاضیدان، منجم و جغرافیادان معروف. این کتاب شامل شرح و توصیف شهرهای بزرگ اسلامی و مشخصات جغرافیایی سرزمینهاست و بعضاً با نوشتههای بطلمیوس مطابقت دارد، اما خوارزمی برخی اشتباهات بطلمیوس را ازجمله در مورد طول دریای مدیترانه تصحیح کرده است. منبع مؤلف احتمالاً نقشههایی است که گروهی از اهل دانش برای مأمون ترسیم کرده بودند و خوارزمی خود در زمرۀ آنان بود. این کتاب با تصحیح و تحشیه در لایپزیگ (۱۹۲۶) و با مطالعات دقیق علمی در رم (۱۹۴۴) چاپ شده است. ۲. ''صورةالارض'' یا ''کتاب مسالک و الممالک'' تألیف <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[ابن حوقل، ابوالقاسم محمد ( ـ بعد از ۳۶۷ق)|</ins>ابوالقاسم محمد بن حوقل<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>(وفات بعد از ۳۶۲ق). این کتاب عمدتاً شامل جغرافیای کشورهای اسلامی و نقشههای مربوط به بلاد اسلام و شرح و توصیف اقتصاد آنهاست. ابن حوقل شخصاً بسیاری از سرزمینهای اسلامی را دیده و با اصطخری ملاقات کرده است. اساس ''صورةالارض'' ابن حوقل بر متن <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>اصطخری<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>استوار اما از آن دقیقتر و کاملتر است. ابتکار ابن حوقل در جغرافینویسی هویت و استقلالبخشیدن به نقشه است، که تا قبل از او تابعی از متن بود. در این اثر توصیف کشورها و اقوام در ثغور، ازجمله ترکها، خزرها و شهرهای جنوب ایتالیا نیز آمده و به غرب (مغرب، اندلس، مصر و سیسیل) و شمال شرقی (خاصه خراسان و ماوراءالنهر) توجه فراوان معطوف شده است. اطلاعات مندرج در این کتاب برای تاریخنویسان هم قابل استفاده است. ''صورةالارض'' دوبار در لیدن (۱۸۷۳ و ۱۹۳۸) و بازنگریشدۀ آن در پاریس و بیروت (۱۹۶۴) چاپ شده است.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>عنوان دو کتاب جغرافیایی اسلامی دربارۀ دنیای شناختهشده در زمان تألیف این آثار: ۱. ''صورةالارض'' اثر ابوجعفر محمد بن موسی خوارزمی (ح <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">۱۸۴ـ ح۲۳۲ق</del>) ریاضیدان، منجم و جغرافیادان معروف. این کتاب شامل شرح و توصیف شهرهای بزرگ اسلامی و مشخصات جغرافیایی سرزمینهاست و بعضاً با نوشتههای بطلمیوس مطابقت دارد، اما خوارزمی برخی اشتباهات بطلمیوس را ازجمله در مورد طول دریای مدیترانه تصحیح کرده است. منبع مؤلف احتمالاً نقشههایی است که گروهی از اهل دانش برای مأمون ترسیم کرده بودند و خوارزمی خود در زمرۀ آنان بود. این کتاب با تصحیح و تحشیه در لایپزیگ (۱۹۲۶) و با مطالعات دقیق علمی در رم (۱۹۴۴) چاپ شده است. ۲. ''صورةالارض'' یا ''کتاب مسالک و الممالک'' تألیف ابوالقاسم محمد بن حوقل (وفات بعد از ۳۶۲ق). این کتاب عمدتاً شامل جغرافیای کشورهای اسلامی و نقشههای مربوط به بلاد اسلام و شرح و توصیف اقتصاد آنهاست. ابن حوقل شخصاً بسیاری از سرزمینهای اسلامی را دیده و با اصطخری ملاقات کرده است. اساس ''صورةالارض'' ابن حوقل بر متن اصطخری استوار اما از آن دقیقتر و کاملتر است. ابتکار ابن حوقل در جغرافینویسی هویت و استقلالبخشیدن به نقشه است، که تا قبل از او تابعی از متن بود. در این اثر توصیف کشورها و اقوام در ثغور، ازجمله ترکها، خزرها و شهرهای جنوب ایتالیا نیز آمده و به غرب (مغرب، اندلس، مصر و سیسیل) و شمال شرقی (خاصه خراسان و ماوراءالنهر) توجه فراوان معطوف شده است. اطلاعات مندرج در این کتاب برای تاریخنویسان هم قابل استفاده است. ''صورةالارض'' دوبار در لیدن (۱۸۷۳ و ۱۹۳۸) و بازنگریشدۀ آن در پاریس و بیروت (۱۹۶۴) چاپ شده است.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">----</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><br><!--27054100--></div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><br><!--27054100--></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:جغرافیای عمومی]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:جغرافیای عمومی]]</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:(جغرافیای عمومی)جهان]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:(جغرافیای عمومی)جهان]]</div></td></tr>
</table>Reza rouzbahanihttps://wikijoo.ir/index.php?title=%D8%B5%D9%88%D8%B1%D8%A9%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%B1%D8%B6&diff=2010154716&oldid=prevMohammadi2 در ۲۰ اکتبر ۲۰۲۳، ساعت ۱۳:۱۷2023-10-20T13:17:14Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۲۰ اکتبر ۲۰۲۳، ساعت ۱۳:۱۷</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">خط ۱:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>صورةالارض <br></div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>صورةالارض <br></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>عنوان دو کتاب جغرافیایی اسلامی دربارۀ دنیای شناختهشده در زمان تألیف این آثار: ۱. ''صورةالارض'' اثر ابوجعفر محمد بن موسی خوارزمی (ح ۱۸۴ـ ح۲۳۲ق) ریاضیدان، منجم و جغرافیادان معروف. این کتاب شامل شرح و توصیف شهرهای بزرگ اسلامی و مشخصات جغرافیایی سرزمینهاست و بعضاً با نوشتههای بطلمیوس مطابقت دارد، <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">امّا </del>خوارزمی برخی اشتباهات بطلمیوس را ازجمله در مورد طول دریای مدیترانه تصحیح کرده است. منبع مؤلف احتمالاً نقشههایی است که گروهی از اهل دانش برای مأمون ترسیم کرده بودند و خوارزمی خود در زمرۀ آنان بود. این کتاب با تصحیح و تحشیه در لایپزیگ (۱۹۲۶) و با مطالعات دقیق علمی در رم (۱۹۴۴) چاپ شده است. ۲. ''صورةالارض'' یا ''کتاب مسالک و الممالک'' تألیف ابوالقاسم محمد بن حوقل (وفات بعد از ۳۶۲ق). این کتاب عمدتاً شامل جغرافیای کشورهای اسلامی و نقشههای مربوط به بلاد اسلام و شرح و توصیف اقتصاد آنهاست. ابن حوقل شخصاً بسیاری از سرزمینهای اسلامی را دیده و با اصطخری ملاقات کرده است. اساس ''صورةالارض'' ابن حوقل بر متن اصطخری استوار اما از آن دقیقتر و کاملتر است. ابتکار ابن حوقل در جغرافینویسی هویت و استقلالبخشیدن به نقشه است، که تا قبل از او تابعی از متن بود. در این اثر توصیف کشورها و اقوام در ثغور، ازجمله ترکها، خزرها و شهرهای جنوب ایتالیا نیز آمده و به غرب (مغرب، اندلس، مصر و سیسیل) و شمال شرقی (خاصه خراسان و ماوراءالنهر) توجه فراوان معطوف شده است. اطلاعات مندرج در این کتاب برای تاریخنویسان هم قابل استفاده است. ''صورةالارض'' دوبار در لیدن (۱۸۷۳ و ۱۹۳۸) و بازنگریشدۀ آن در پاریس و بیروت (۱۹۶۴) چاپ شده است.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>عنوان دو کتاب جغرافیایی اسلامی دربارۀ دنیای شناختهشده در زمان تألیف این آثار: ۱. ''صورةالارض'' اثر ابوجعفر محمد بن موسی خوارزمی (ح ۱۸۴ـ ح۲۳۲ق) ریاضیدان، منجم و جغرافیادان معروف. این کتاب شامل شرح و توصیف شهرهای بزرگ اسلامی و مشخصات جغرافیایی سرزمینهاست و بعضاً با نوشتههای بطلمیوس مطابقت دارد، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اما </ins>خوارزمی برخی اشتباهات بطلمیوس را ازجمله در مورد طول دریای مدیترانه تصحیح کرده است. منبع مؤلف احتمالاً نقشههایی است که گروهی از اهل دانش برای مأمون ترسیم کرده بودند و خوارزمی خود در زمرۀ آنان بود. این کتاب با تصحیح و تحشیه در لایپزیگ (۱۹۲۶) و با مطالعات دقیق علمی در رم (۱۹۴۴) چاپ شده است. ۲. ''صورةالارض'' یا ''کتاب مسالک و الممالک'' تألیف ابوالقاسم محمد بن حوقل (وفات بعد از ۳۶۲ق). این کتاب عمدتاً شامل جغرافیای کشورهای اسلامی و نقشههای مربوط به بلاد اسلام و شرح و توصیف اقتصاد آنهاست. ابن حوقل شخصاً بسیاری از سرزمینهای اسلامی را دیده و با اصطخری ملاقات کرده است. اساس ''صورةالارض'' ابن حوقل بر متن اصطخری استوار اما از آن دقیقتر و کاملتر است. ابتکار ابن حوقل در جغرافینویسی هویت و استقلالبخشیدن به نقشه است، که تا قبل از او تابعی از متن بود. در این اثر توصیف کشورها و اقوام در ثغور، ازجمله ترکها، خزرها و شهرهای جنوب ایتالیا نیز آمده و به غرب (مغرب، اندلس، مصر و سیسیل) و شمال شرقی (خاصه خراسان و ماوراءالنهر) توجه فراوان معطوف شده است. اطلاعات مندرج در این کتاب برای تاریخنویسان هم قابل استفاده است. ''صورةالارض'' دوبار در لیدن (۱۸۷۳ و ۱۹۳۸) و بازنگریشدۀ آن در پاریس و بیروت (۱۹۶۴) چاپ شده است.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><br><!--27054100--></div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><br><!--27054100--></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:جغرافیای عمومی]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:جغرافیای عمومی]]</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:(جغرافیای عمومی)جهان]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:(جغرافیای عمومی)جهان]]</div></td></tr>
</table>Mohammadi2https://wikijoo.ir/index.php?title=%D8%B5%D9%88%D8%B1%D8%A9%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%B1%D8%B6&diff=1232129&oldid=prevDaneshGostar: جایگزینی متن - '\\2' به '<!--2'2019-07-24T05:23:50Z<p>جایگزینی متن - '\\2' به '<!--2'</p>
<p><b>صفحهٔ تازه</b></p><div><br />
صورةالارض <br><br />
عنوان دو کتاب جغرافیایی اسلامی دربارۀ دنیای شناختهشده در زمان تألیف این آثار: ۱. ''صورةالارض'' اثر ابوجعفر محمد بن موسی خوارزمی (ح ۱۸۴ـ ح۲۳۲ق) ریاضیدان، منجم و جغرافیادان معروف. این کتاب شامل شرح و توصیف شهرهای بزرگ اسلامی و مشخصات جغرافیایی سرزمینهاست و بعضاً با نوشتههای بطلمیوس مطابقت دارد، امّا خوارزمی برخی اشتباهات بطلمیوس را ازجمله در مورد طول دریای مدیترانه تصحیح کرده است. منبع مؤلف احتمالاً نقشههایی است که گروهی از اهل دانش برای مأمون ترسیم کرده بودند و خوارزمی خود در زمرۀ آنان بود. این کتاب با تصحیح و تحشیه در لایپزیگ (۱۹۲۶) و با مطالعات دقیق علمی در رم (۱۹۴۴) چاپ شده است. ۲. ''صورةالارض'' یا ''کتاب مسالک و الممالک'' تألیف ابوالقاسم محمد بن حوقل (وفات بعد از ۳۶۲ق). این کتاب عمدتاً شامل جغرافیای کشورهای اسلامی و نقشههای مربوط به بلاد اسلام و شرح و توصیف اقتصاد آنهاست. ابن حوقل شخصاً بسیاری از سرزمینهای اسلامی را دیده و با اصطخری ملاقات کرده است. اساس ''صورةالارض'' ابن حوقل بر متن اصطخری استوار اما از آن دقیقتر و کاملتر است. ابتکار ابن حوقل در جغرافینویسی هویت و استقلالبخشیدن به نقشه است، که تا قبل از او تابعی از متن بود. در این اثر توصیف کشورها و اقوام در ثغور، ازجمله ترکها، خزرها و شهرهای جنوب ایتالیا نیز آمده و به غرب (مغرب، اندلس، مصر و سیسیل) و شمال شرقی (خاصه خراسان و ماوراءالنهر) توجه فراوان معطوف شده است. اطلاعات مندرج در این کتاب برای تاریخنویسان هم قابل استفاده است. ''صورةالارض'' دوبار در لیدن (۱۸۷۳ و ۱۹۳۸) و بازنگریشدۀ آن در پاریس و بیروت (۱۹۶۴) چاپ شده است.<br />
<br><!--27054100--><br />
[[رده:جغرافیای عمومی]]<br />
[[رده:(جغرافیای عمومی)جهان]]</div>DaneshGostar