https://wikijoo.ir/index.php?action=history&feed=atom&title=%D8%BA%D8%A7%DB%8C%D8%AA_%D8%B4%D9%86%D8%A7%D8%B3%DB%8Cغایت شناسی - تاریخچهٔ نسخهها2026-05-02T01:16:02Zتاریخچهٔ نسخهها برای این صفحه در ویکیMediaWiki 1.41.0https://wikijoo.ir/index.php?title=%D8%BA%D8%A7%DB%8C%D8%AA_%D8%B4%D9%86%D8%A7%D8%B3%DB%8C&diff=1260272&oldid=prevNazanin در ۲۴ ژوئیهٔ ۲۰۱۹، ساعت ۰۵:۲۳2019-07-24T05:23:50Z<p></p>
<p><b>صفحهٔ تازه</b></p><div><br />
غایتشناسی (teleology)<br/> در فلسفه، آموزهای که میکوشد جهان هستی را از حیث مقاصد یا علل غایی<ref>final causes <br />
<br />
</ref> تبیین کند. غایتشناسی بر بنیاد این گزاره استوار است که جهان هستی دارای طرح و مقصد<ref>purpose</ref> است. در فلسفۀ ارسطویی، برای توضیح هر پدیده یا فرآیند یا برای توجیه آن، نه تنها هدف یا علتِ بیواسطه<ref> immediate cause </ref> بلکه «علت غایی» (یعنی دلیلِ وجودداشتن یا آفریدهشدن آن پدیده) را نیز باید شناخت. در الهیات مسیحی، غایتشناسی دلالت دارد بر برهانی اساسی برای اثبات وجود خدا، زیرا به نظر میرسد که نظم و کاراییِ جهان طبیعی امری تصادفی نیست. اگر طرح جهان هوشمندانه است، پس یک «طرّاح<ref>designer </ref>» نهایی باید وجود داشته باشد. غایتشناسان با تفسیرهای ماشینوارانگارانۀ<ref>mechanistic </ref> جهان، که منحصراً بر سیر تحولِ انداموار<ref>organic</ref> یا علّیت طبیعی<ref> natural causation</ref> متکی است، مخالفاند.<br />
<br />
&nbsp;<br />
<br />
----<br />
<br />
[[Category:فلسفه ، منطق و کلام]] [[Category:(فلسفه ، منطق و کلام)اصطلاحات و مفاهیم]]</div>Nazanin