https://wikijoo.ir/index.php?action=history&feed=atom&title=%D9%85%D8%AD%D9%85%D8%AF_%D9%87%D8%A7%D8%B4%D9%85_%D9%85%DB%8C%D8%B1%D8%B2%D8%A7_%D8%A7%D9%81%D8%B3%D8%B1 2026-05-18T20:44:19Z تاریخچهٔ نسخه‌ها برای این صفحه در ویکی MediaWiki 1.41.0 https://wikijoo.ir/index.php?title=%D9%85%D8%AD%D9%85%D8%AF_%D9%87%D8%A7%D8%B4%D9%85_%D9%85%DB%8C%D8%B1%D8%B2%D8%A7_%D8%A7%D9%81%D8%B3%D8%B1&diff=2010156481&oldid=prev 2023-11-06T06:25:09Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۶ نوامبر ۲۰۲۳، ساعت ۰۶:۲۵</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">خط ۱:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱:</td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[پرونده:2042162767.png|بندانگشتی|343x343پیکسل|محمد هاشم میرزا افسر]]</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>محمد هاشم میرزا افسر (سبزوار ۱۲۵۳ - تهران 18 شهریور ۱۳۱۹ش)</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>محمد هاشم میرزا افسر (سبزوار ۱۲۵۳ - تهران 18 شهریور ۱۳۱۹ش)</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> </table>

Reza rouzbahani https://wikijoo.ir/index.php?title=%D9%85%D8%AD%D9%85%D8%AF_%D9%87%D8%A7%D8%B4%D9%85_%D9%85%DB%8C%D8%B1%D8%B2%D8%A7_%D8%A7%D9%81%D8%B3%D8%B1&diff=2010156479&oldid=prev 2023-11-06T06:22:16Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۶ نوامبر ۲۰۲۳، ساعت ۰۶:۲۲</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">خط ۱:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱:</td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>محمد هاشم میرزا افسر (سبزوار ۱۲۵۳ - تهران ۱۳۱۹ش)</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>محمد هاشم میرزا افسر (سبزوار ۱۲۵۳ - تهران <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">18 شهریور </ins>۱۳۱۹ش)</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>(نیز با نام: محمد هاشم میرزا سبزواری؛ ملقب به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شیخ الرئیس </del>و متخلص به افسر) <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> </del>ادیب، شاعر، روحانی و از رجل سیاسی سرشناس عهد قاجار و پهلوی، پسر نورالله میرزا معروف به شاهزاده جناب و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نوه </del>فتحعلی شاه قاجار. نورالله میرزا معمم، مکبر، دیپلمهٔ دارالفنون و آشنا به زبان فرانسه بود.  </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>(نیز با نام: محمد هاشم میرزا سبزواری؛ ملقب به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شیخ‌الرئیس </ins>و متخلص به افسر) ادیب، شاعر، روحانی و از رجل سیاسی سرشناس عهد قاجار و پهلوی، پسر نورالله میرزا معروف به شاهزاده جناب و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نوۀ </ins>فتحعلی شاه قاجار. نورالله میرزا معمم، مکبر، دیپلمهٔ دارالفنون و آشنا به زبان فرانسه بود<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">. محمد هاشم میرزا در زادگاهش به تحصیل و کسب علوم مقدماتی منطق، معانی، بیان، بدیع و ریاضیات پرداخت. او بخشی از مقدمات علم را نزد پدرش فراگرفت. سپس به خدمات دولتی مشغول شد. مدتی در لباس روحانیت جزو کارمندان وزارت فرهنگ بود. در ۱۳۳۰ق (۱۲۹۰ش) رئیس فرهنگ و اوقاف خراسان شد و بعد، هشت دوره (از دوره دوم تا نهم) نمایندۀ [[مجلس شورای ملی]] بود. پس از واقعۀ به توپ بستن مجلس به دستور محمدعلی شاه، او از سوی مردم سبزوار به نمایندگی دورۀ دوم مجلس شورای ملی برگزیده شد</ins>.  </div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>محمد هاشم میرزا در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">زادگاهش </del>به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تحصیل </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کسب علوم مقدماتی منطق، معانی، بیان، بدیع </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ریاضیات پرداخت</del>. او <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بخشی </del>از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مقدمات علم را نزد پدرش فرا گرفت. </del>سپس به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">خدمات دولتی مشغول </del>شد. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مدتی </del>در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">لباس روحانیت جزو کارمندان وزارت فرهنگ بود. </del>در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">۱۳۳۰ق (۱۲۹۰ش) رئیس فرهنگ و اوقاف خراسان </del>شد و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بعد، هشت دوره (از دوره دوم تا نهم) نمایندۀ [[مجلس شورای ملی]] بود</del>. پس از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">واقعۀ </del>به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">توپ بستن مجلس </del>به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دستور محمد علی شاه، او از سوی مردم سبزوار </del>به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نمایندگی دورۀ دوم مجلس شورای ملی برگزیده شد</del>.  </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>محمد هاشم میرزا <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">افسر، معلومات ادبی فارسی نسبتاً خوبی نیز داشت و </ins>در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اواخر عمرش لقب «شیخ‌الرئیسی» گرفت. او مدتی هم رئیس انجمن ادبی تهران بود. روزنامۀ ''ناهید'' به او لقب چلچله‌الوکلاء داده بود؛ چرا که </ins>به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">لهجۀ غلیظ سبزواری صحبت می کرد </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کمتر پیش می‌آمد که دیگران متوجه حرف‌هایش شوند. بسیار سریع حرف می‌زد </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مردی زرنگ و زیرک بود و قدی کوتاه داشت. محمد هاشم میرزا از پیشگامان مبارزه با استبداد قاجار بود</ins>. او از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بیست‌سالگی به فعالیت‌های فرهنگی و بیدارسازی مردم پرداخت و در ۱۲۸۱ش به علت انتقاد از حاکمان مستبد، ابتدا به مشهد و </ins>سپس به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نیشابور تبعید </ins>شد. در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">۱۲۸۳ش و </ins>در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">آستانهٔ انقلاب مشروطیت، از ایران اخراج </ins>شد و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ناگزیر در عشق‌‌آباد اقامت کرد</ins>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">او </ins>پس از به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ثمر رسیدن انقلاب مشروطیت، </ins>به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">خراسان بازگشت.</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">محمدهاشم میرزا افسر که در اواخر عمر </ins>به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بیماری قند مبتلا شده بود، بر اثر سکتهٔ قلبی درگذشت. آرامگاهش در امامزاده عبدالله شهرری است</ins>.</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">----</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">محمد هاشم میرزا افسر، معلومات ادبی فارسی نسبتاً خوبی نیز داشت و در اواخر عمرش لقب "شیخ الرئیسی" گرفت. او مدتی هم رئیس انجمن ادبی تهران بود. روزنامه "ناهید" به او لقب چلچله الوکلاء داده بود چرا که به لهجه غلیظ سبزواری صحبت می کرد و کمتر پیش می آمد که دیگران متوجه حرف‌هایش شوند. بسیار سریع حرف می زد و مردی زرنگ و زیرک بود و قدی کوتاه داشت.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">محمد هاشم میرزا از پیشگامان مبارزه با استبداد قاجار بود. او از بیست‌سالگی به فعالیت‌های فرهنگی و بیدارسازی مردم پرداخت و در ۱۲۸۱ش به علت انتقاد از حاکمان مستبد، ابتدا به مشهد و سپس به نیشابور تبعید شد. در ۱۲۸۳ش و در آستانهٔ انقلاب مشروطیت، از ایران اخراج شد و ناگزیر در عشق‌ آباد اقامت کرد. او پس از به ثمر رسیدن انقلاب مشروطیت، به خراسان بازگشت.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">محمدهاشم میرزا افسر که در اواخر عمر به بیماری قند مبتلا شده بود، در ۱۸ شهریور ۱۳۱۹ش، در 66 سالگی، در تهران بر اثر سکتهٔ قلبی درگذشت. آرامگاهش در امامزاده عبدالله شهرری است.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:تاریخ ایران]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:تاریخ ایران]]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:دوره قاجار]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:دوره قاجار]]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:دوره پهلوی]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:دوره پهلوی]]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:ادبیات قدیم – اشخاص]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:ادبیات قدیم – اشخاص]]</div></td></tr> </table>

Reza rouzbahani https://wikijoo.ir/index.php?title=%D9%85%D8%AD%D9%85%D8%AF_%D9%87%D8%A7%D8%B4%D9%85_%D9%85%DB%8C%D8%B1%D8%B2%D8%A7_%D8%A7%D9%81%D8%B3%D8%B1&diff=2010145139&oldid=prev 2023-01-24T09:28:55Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۲۴ ژانویهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۰۹:۲۸</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l10">خط ۱۰:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱۰:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>محمدهاشم میرزا افسر که در اواخر عمر به بیماری قند مبتلا شده بود، در ۱۸ شهریور ۱۳۱۹ش، در 66 سالگی، در تهران بر اثر سکتهٔ قلبی درگذشت. آرامگاهش در امامزاده عبدالله شهرری است.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>محمدهاشم میرزا افسر که در اواخر عمر به بیماری قند مبتلا شده بود، در ۱۸ شهریور ۱۳۱۹ش، در 66 سالگی، در تهران بر اثر سکتهٔ قلبی درگذشت. آرامگاهش در امامزاده عبدالله شهرری است.</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:تاریخ ایران]]</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:دوره قاجار]]</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:دوره پهلوی]]</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:ادبیات قدیم – اشخاص]]</ins></div></td></tr> </table>

Shahraabi https://wikijoo.ir/index.php?title=%D9%85%D8%AD%D9%85%D8%AF_%D9%87%D8%A7%D8%B4%D9%85_%D9%85%DB%8C%D8%B1%D8%B2%D8%A7_%D8%A7%D9%81%D8%B3%D8%B1&diff=2010120366&oldid=prev 2021-09-19T11:34:25Z

<p></p> <p><b>صفحهٔ تازه</b></p><div>محمد هاشم میرزا افسر (سبزوار ۱۲۵۳ - تهران ۱۳۱۹ش)<br /> <br /> (نیز با نام: محمد هاشم میرزا سبزواری؛ ملقب به شیخ الرئیس و متخلص به افسر) ادیب، شاعر، روحانی و از رجل سیاسی سرشناس عهد قاجار و پهلوی، پسر نورالله میرزا معروف به شاهزاده جناب و نوه فتحعلی شاه قاجار. نورالله میرزا معمم، مکبر، دیپلمهٔ دارالفنون و آشنا به زبان فرانسه بود. <br /> <br /> محمد هاشم میرزا در زادگاهش به تحصیل و کسب علوم مقدماتی منطق، معانی، بیان، بدیع و ریاضیات پرداخت. او بخشی از مقدمات علم را نزد پدرش فرا گرفت. سپس به خدمات دولتی مشغول شد. مدتی در لباس روحانیت جزو کارمندان وزارت فرهنگ بود. در ۱۳۳۰ق (۱۲۹۰ش) رئیس فرهنگ و اوقاف خراسان شد و بعد، هشت دوره (از دوره دوم تا نهم) نمایندۀ [[مجلس شورای ملی]] بود. پس از واقعۀ به توپ بستن مجلس به دستور محمد علی شاه، او از سوی مردم سبزوار به نمایندگی دورۀ دوم مجلس شورای ملی برگزیده شد. <br /> <br /> محمد هاشم میرزا افسر، معلومات ادبی فارسی نسبتاً خوبی نیز داشت و در اواخر عمرش لقب &quot;شیخ الرئیسی&quot; گرفت. او مدتی هم رئیس انجمن ادبی تهران بود. روزنامه &quot;ناهید&quot; به او لقب چلچله الوکلاء داده بود چرا که به لهجه غلیظ سبزواری صحبت می کرد و کمتر پیش می آمد که دیگران متوجه حرف‌هایش شوند. بسیار سریع حرف می زد و مردی زرنگ و زیرک بود و قدی کوتاه داشت.<br /> <br /> محمد هاشم میرزا از پیشگامان مبارزه با استبداد قاجار بود. او از بیست‌سالگی به فعالیت‌های فرهنگی و بیدارسازی مردم پرداخت و در ۱۲۸۱ش به علت انتقاد از حاکمان مستبد، ابتدا به مشهد و سپس به نیشابور تبعید شد. در ۱۲۸۳ش و در آستانهٔ انقلاب مشروطیت، از ایران اخراج شد و ناگزیر در عشق‌ آباد اقامت کرد. او پس از به ثمر رسیدن انقلاب مشروطیت، به خراسان بازگشت.<br /> <br /> محمدهاشم میرزا افسر که در اواخر عمر به بیماری قند مبتلا شده بود، در ۱۸ شهریور ۱۳۱۹ش، در 66 سالگی، در تهران بر اثر سکتهٔ قلبی درگذشت. آرامگاهش در امامزاده عبدالله شهرری است.</div>

Shahraabi