https://wikijoo.ir/index.php?action=history&feed=atom&title=%DA%AF%D8%A7%D9%84%D9%88%D8%A2%D8%8C_%D8%A7%D9%88%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%B3%D8%AA_%28%DB%B1%DB%B8%DB%B1%DB%B1%D9%80%DB%B1%DB%B8%DB%B3%DB%B2%29گالوآ، اواریست (۱۸۱۱ـ۱۸۳۲) - تاریخچهٔ نسخهها2026-05-01T20:51:44Zتاریخچهٔ نسخهها برای این صفحه در ویکیMediaWiki 1.41.0https://wikijoo.ir/index.php?title=%DA%AF%D8%A7%D9%84%D9%88%D8%A2%D8%8C_%D8%A7%D9%88%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%B3%D8%AA_(%DB%B1%DB%B8%DB%B1%DB%B1%D9%80%DB%B1%DB%B8%DB%B3%DB%B2)&diff=2010042978&oldid=prevReza rouzbahani در ۲۴ ژوئیهٔ ۲۰۱۹، ساعت ۰۵:۲۳2019-07-24T05:23:50Z<p></p>
<p><b>صفحهٔ تازه</b></p><div><br />
گالوآ، اِواریسْت (۱۸۱۱ـ۱۸۳۲)(Galois, Évariste)<br />
<br />
ریاضیدان فرانسوی. نظریۀ گروهها<ref>group theory<br />
<br />
</ref> را بنیان نهاد و به دستاوردهای مهمی در زمینۀ شناخت شرایط حلپذیریِ معادلۀ جبری<ref>algebraic equation </ref> رسید. در نزدیکی پاریس زاده شد و در ۱۸۲۹، وارد دانشسرای عالی شد. تا آن زمان بر بیشتر دستاوردهای جدید در زمینۀ نظریۀ معادلات<ref>theory of equations</ref>، نظریۀ اعداد<ref> number theory </ref>، و توابع بیضوی<ref>elliptic functions</ref> احاطه یافته بود و با اوگوستین کوشی<ref> Augustin Cauchy </ref>، ریاضیدان معروف، مراوده داشت، ولی تلاشهای او برای شناساندن کارهایش با کارشکنی سردمداران ریاضیات فرانسه روبهرو شد. در ۱۸۳۰، گالوآ به جنبش انقلابی پیوست. سال بعد دوبار دستگیر شد و نُه ماه به جرم شرکت در تظاهرات عمومی زندانی شد. مدت کوتاهی پس از آزادی، در دوئل کشته شد. شب قبل از آن، کشفیاتش در نظریۀ گروهها را شتابزده نوشته بود. یگانه اثر منتشرشدۀ او مقالهای دربارۀ نظریۀ اعداد در ۱۸۳۰ بود. قضیۀ معروف به قضیۀ گالوآ<ref>Galois theorem</ref>، حلناپذیری<ref> insolubility </ref> معادلات بالاتر از درجۀ چهارم را با رادیکال<ref>radical </ref>ها نشان میدهد. نظریۀ گالوآ مربوط به گروههای متشکل از آرایشهای ریشههای<ref>roots</ref> معادلات و زیرگروه<ref> subgroups</ref>هایشان است که آنها را تقریباً مانند «جعبههای چینی» درون هم جا داده بود.<br />
<br />
&nbsp;<br />
<br />
----<br />
<br />
[[Category:ریاضیات]] [[Category:(ریاضیات)اشخاص و آثار]]</div>Reza rouzbahani