Nazanin در ‏۲۴ ژوئیهٔ ۲۰۱۹، ساعت ۰۵:۲۳

2019-07-24T05:23:50Z

صفحهٔ تازه

گسترش بستر دریا (seafloor spreading)

رشد پوستۀ اقیانوسی<ref>ocean crust

</ref>، از سمت پشته‌های اقیانوسی<ref>ocean ridge

</ref> به بیرون و از هر دو طرف. مفهوم گسترش بستر دریا با نظریۀ رانۀ قاره‌ای<ref>continental drift </ref> ترکیب و در تئوری زمین‌ساخت صفحه‌ای<ref>Plate tectonics</ref> ادغام شد. زمین‌شناس امریکایی، هری هِس<ref> Harry Hess </ref> (۱۹۰۶ـ‌۱۹۶۹)، گسترش بستر دریا را بر‌اساس مشاهداتش از پشته‌های اقیانوسی و جوان‌شدن<ref>youth </ref> نسبی همۀ بسترهای اقیانوسی<ref>ocean bed </ref> عرضه کرد (۱۹۶۰). در ۱۹۶۳، دو ژئوفیزیک‌دان انگلیسی، فِرِد واین<ref>Fred Vine </ref> و دراموند متیوز<ref>Drummond Matthews</ref>، مشاهده کردند بستر<ref> floor </ref> اقیانوس اطلس از سنگ‌هایی ساخته شده است که به نوارهایی تقسیم‌پذیرند که به‌شکل طبیعی یا معکوس مغناطیسی شده‌اند. علت این امر تغییراتی در قطبش کره زمین در هنگام جابه‌جایی قطب شمال و جنوب مغناطیسی یا در حالت عکس آن است (← [[وارونگی_قطبی|وارونگی قطبی]]). این نوارها موازی بودند و الگوی یکسانی در دو طرف پشته‌های اقیانوسی می‌ساختند. نکته آن بود که هر نوار در مقطعی از ازمنۀ زمین‌شناسی با میدانی مغناطیسی در جهت خاصی تشکیل شده بود. الگوهای وارونگی مغناطیسی در بستر دریا را می‌شود با الگوهای وارونگی‌های مغناطیسی سن‌یابی شده در سنگ‌های خشکی مقایسه کرد. به این ترتیب، مشخص می‌شود که سنگ‌های جدید پیوسته تشکیل و در امتداد پشته‌های اقیانوسی به دو طرف گسترده می‌شوند. بنابراین، قدیمی‌ترین سنگ‌ها در دورترین فاصله از خط میانه قرار دارند. در ۱۹۶۳، لارنس مورلی<ref>Lawrence Morley </ref>، زمین‌شناس کانادایی، با مطالعۀ پشتۀ اقیانوسی اقیانوس آرام، در نزدیکی جزیره ونکوور<ref>Vancouver</ref>، به نتایج مشابهی دست یافت. با کشف این‌که رسوبات با دور‌شدن از پشتۀ اقیانوسی ضخیم‌تر می‌شوند، این مشاهدات تأیید شدند، زیرا سنگ‌هایی که عمر طولانی‌تری دارند، زمان بیشتری برای انباشت رسوب داشته‌اند.

 

----

[[Category:زمین شناسی]] [[Category:پدیده ها و فرآیندهای زمین شناسی]]

گسترش بستر دریا - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Nazanin در ‏۲۴ ژوئیهٔ ۲۰۱۹، ساعت ۰۵:۲۳